Адвокатскиот тим на поранешниот претседател на Каталонија, Карлес Пуџдемон денеска поднесе жалба до Европската комисија против Шпанија, наведувајќи „непочитување“ на пресудата на Судот на правдата на Европска Унија, со која се потврдува неговата амнестија во судењето за нелегалниот референдум за независност на Каталонија во 2017 година, пренесува РТВЕ.

Адвокатите го обвинуваат шпанскиот Суд за ревизија, кој го истражува ненаменското трошење јавни средства, дека го прекршува правото на Европската Унија бидејќи не ја применил амнестијата веднаш.

Спорот се однесува на средства што, наводно, регионалната влада на Каталонија ги потрошила за кампањата за независност во 2017 година. Околу 30 поранешни каталонски функционери би можеле да бидат обврзани да вратат милиони евра доколку се утврди дека ги злоупотребиле јавните средства.

Судот за ревизија побара од обвинителите и адвокатите на одбраната да се изјаснат дали овие функционери би можеле да бидат изземени од амнестијата доколку дел од средствата потекнувале од буџетот на Европската Унија.

Адвокатите на Пуџдемон негираат дека биле користени средства од ЕУ. Тие, исто така, тврдат дека неодамнешната пресуда на највисокиот суд на ЕУ оди во прилог на примената на амнестијата и во овој случај.

Тие побараа Европската комисија, како извршно тело на ЕУ, да покрене формална правна постапка против Шпанија. Воедно, го обвинуваат Судот за ревизија дека погрешно ја толкува европската пресуда и непотребно го одолговлекува случајот.

Додека постапката трае, остануваат на сила финансиски гаранции и други привремени мерки во вредност од повеќе од 9,5 милиони евра против луѓето опфатени со случајот.

Овој спор би можел да има сериозни последици за шпанскиот премиер Педро Санчез.

Социјалистичката партија на Санчез од левиот центар не успеа да обезбеди парламентарно мнозинство на парламентарните избори во Шпанија во 2023 година. За да остане премиер, му беше потребна поддршката од неколку помали партии, меѓу кои и каталонската сепаратистичка партија „Жунтс“ (Junts) на Пуџдемон.

„Жунтс“ се согласи да ги обезбеди своите седум пратенички гласа во замена за амнестија што ќе ги опфати политичарите и активистите вклучени во кампањата за независност. Токму тие гласови беа пресудни за Санчез да формира нова влада.

Шпанската влада може да тврди дека нема контрола врз судовите или врз Судот за ревизија. Сепак, „Жунтс“ го поддржа Санчез затоа што очекуваше амнестијата да стави крај на судските и финансиските постапки против Пуџдемон и другите сепаратистички лидери, а не само затоа што сакаше парламентот да го усвои законот.

Поради тоа, Пуџдемон може да тврди дека Санчез не го исполнил својот дел од договорот, дури и ако пречките доаѓаат од институции што не се под директна контрола на владата.

За да му создаде проблеми, „Жунтс“ не мора трајно да ја повлече својата поддршка. Партијата може да блокира поединечни законски предлози, да бара дополнителни отстапки или да придонесе владата постојано да трпи порази во парламентот.

Без своите седум пратеници, Санчез нема сигурно парламентарно мнозинство. Неговата влада се потпира на кревок сојуз од левичарски, регионалистички и сепаратистички партии со многу различни политички цели.

Главните опозициски партии во Шпанија – десноцентристичката Народна партија и десничарската Вокс – во моментов водат во анкетите за јавното мислење. Сепак, Санчез може да остане на власт сè додека „Жунтс“ или некој друг негов парламентарен сојузник не му ја ускрати поддршката.

Братот на шпанскиот премиер осуден за непотизам – девет години не смее да добие јавна функција