Преговарачите од Израел, Катар и САД денеска во Каиро ги продолжуваат „интензивните разговори“ за втората фаза од договорот за прекин на огнот во Појасот Газа, кој почнува во недела, и ќе донесе дефинитивен крај на војната, но има неизвесност дали и кога ќе се спроведе.

„Страните (…) започнаа интензивни разговори за испитување на следните фази од договорот за прекин на огнот“, соопшти вчера египетската влада.

Израелската влада претходно вчера објави дека испратила тим од преговарачи во Каиро откако Хамас во текот на ноќта ги предаде останките на четворица заложници во замена за ослободување на 643 палестински затвореници. Ова беше последната размена планирана во рамките на првата фаза.

Откако оружјето замолкна на 19 јануари, 33 заложници се вратија во Израел, од кои четворица беа убиени за време на нивното заробеништво. Во замена, израелските власти ослободија околу 1.700 палестински затвореници од планираните вкупно 1.900.

Од 251 лице киднапирано на денот кога Хамас започна невиден напад на јужна израелска територија на 7 октомври 2023 година, 58 остануваат во Појасот Газа, но 34 од нив се мртви, според израелските воени извори. Останатите 24 се сите мажи, мнозинството на возраст под 30 години.

Овие последни заложници се очекува да му бидат предадени на Израел за време на втората фаза од договорот за прекин на огнот, предвидена да трае 42 дена, додека израелските вооружени сили треба целосно да се повлечат од Појасот Газа.

Третата и последна фаза од договорот, сепак, теоретски ќе биде посветена на обновата на крајбрежната палестинска енклава, проект од колосални размери, кој според пресметките на ОН ќе чини најмалку 53 милијарди долари.

По вчерашната размена, Хамас рече дека Израел „нема друг избор“ освен да преговара за продолжување на договорот за прекин на огнот. Индиректните преговори досега беа прекинати, во позадина на меѓусебни обвинувања за прекршување на примирјето.

На 22 февруари, израелската влада го суспендираше ослободувањето на околу 600 палестински затвореници кои би биле ослободени во замена за враќање на шестмина заложници, барајќи од Хамас да престане да организира „понижувачки церемонии“ пред секое ослободување.

Минатата недела Хамас изјави дека е подготвен да ги врати сите преостанати заложници во Појасот Газа „само“ доколку се спроведе втората фаза.

Сепак, и понатаму постои неизвесност за втората фаза. Израел бара Појасот Газа да биде целосно демилитаризиран и Хамас да се елиминира. Палестинското исламистичко движење, кое е на власт во енклавата од 2007 година, инсистира дека ќе остане.

Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху е под притисок на екстремно десничарските партии во владината коалиција што ја предводи, кои се противат на завршување на војната.

Израелскиот претседател Исак Херцог вчера инсистираше на „моралната обврска“ на владата да направи сè што е можно за да ги врати „сите заложници“. Премиерот Нетанјаху уште еднаш вети дека „неуморно ќе работи“ за тоа, соопшти неговиот кабинет.

„Мораме да направиме сè што е во наша моќ за да обезбедиме продолжување на прекинот на огнот, да се вратат повеќе заложници, да се достави очајно потребната хуманитарна помош и дека мора да им дозволиме на Палестинците да се вратат во своите домови и да ги обноват своите животи“, рече вчера британскиот премиер Кир Стармер за време на заедничката прес-конференција со американскиот претседател Доналд Трамп во Вашингтон.

Втората фаза од примирјето теоретски ќе започне во средината на Рамазан, светиот муслимански месец, за време на кој може да ескалира тензијата меѓу Палестинците и Израелците, особено во Големата џамија, третото најсвето место во исламот, во источен Ерусалим, во област припоена од Израел.

Стотици илјади Палестинци одат таму да се молат за време на Рамазан на овој плоштад, каде што и најмал инцидент може да доведе до насилство.

Израелската влада вчера објави дека пристапот до плоштадот на џамијата ќе биде предмет на „вообичаените“ рестриктивни мерки. За време на Рамазан 2024 година, израелските власти забранија пристап на мажи под 55 години, жени под 50 години и деца над 10 години за време на часовите резервирани за муслиманска молитва.

Нападот од 7 октомври 2023 година резултираше со смрт на 1.218 луѓе на израелска страна, од кои повеќето цивили, според пребројувањето на агенцијата Франс прес засновано на официјални израелски податоци, кои вклучуваат заложници кои загинале во заробеништво или веќе биле мртви кога биле префрлени во палестинската енклава.

Оттогаш, големите, разорни израелски воени одмазднички операции резултираа со смрт на најмалку 48.319 луѓе во Појасот Газа, од кои повеќето цивили, според податоците на Министерството за здравство на Хамас, кои се сметаат за сигурни од ОН, и ја втурнаа енклавата во хуманитарна катастрофа.