Четирите држави од регионот ѝ дадоа на Европската комисија рок до 10 август да понуди системски одговор на проблемот со престојот на професионалните возачи на камиони во Шенген-зоната, што во моментов значи максимум 90 дена во период од шест месеци. Србија, Босна и Херцеговина, Црна Гора и Северна Македонија предупредија дека нема повеќе простор за складирање и побараа решение што ќе им овозможи на професионалните возачи да вршат меѓународен транспорт без пречки.

Претседателот на Здружението за меѓународен транспорт на Србија, Неџо Мандиќ, за Biznis.rs изјави дека Европската комисија одговорила на заедничкото писмо на четирите земји, но дека сè уште не е пронајдено решение- пишува Н1.

-Добивме одговор од Европската комисија во кој се наведува дека бараат решенија, но дека тоа не е лесно. Нивниот претходен предлог беше дека проблемот може да се реши со виза од типот Д, но сега тие повеќе не даваат толку јасни потврди дека тоа целосно би го решило прашањето за живеалиштето на возачот – објаснува Мандиќ.

Како што додава, проблемот лежи во спорните толкувања на примената на оваа виза во рамките на новите правила. Иако носителите на виза од тип D нема да бидат регистрирани во Системот за влез/излез (СВЕ), останува нејасно дали правото на подолг престој ќе важи само во земјата што ја издала визата или и во другите земји од Шенген-зоната.

-Сè уште е нејасно прашање. Според толкувањето што го добивме, визата од тип D би овозможила неограничен број денови престој во земјата што ја издала, но за другите земји сè уште би важело правилото од 90 дена во период од 180 дена – вели Мандиќ.

Тој истакнува дека превозниците затоа ќе продолжат да се залагаат за можноста за добивање визи од тип D, што би претставувало преодно решение сè додека не се воспостави целосно спроведување на новиот визен режим. Мандиќ наведува дека проблемот е што сите земји немаат хармонизиран пристап, но истакнува дека Србија интензивно работи на наоѓање решение и дека сите контакти се користат за да се најде излез.

Тој забележува дека одговорите на земјите со кои Србија се обиде да воспостави контакт се различни. Додека некои земји веруваат дека ова прашање не може да се реши билатерално и дека Европската комисија треба да понуди системско решение, други покажаа подготвеност да помогнат, иако имаат одредени дилеми во врска со предложените модели.

-Некои земји се сомневаат дали ова е најдоброто решение, но тие се добронамерни и велат дека ќе сторат сè за да помогнат. Затоа сè уште постои надеж дека до 10 или 15 август би можел да се постигне одреден напредок – додава тој.

Според него, Хрватска направила чекор преку измените на Законот за странци, кои овозможуваат издавање визи од тип Д за професионални возачи, но нивната примена е ограничена.

-Хрватска практично понуди модел, но тој не е доволен бидејќи е ограничен на транспорт на хрватска стока – извоз од Хрватска и испорака на стока на хрватскиот пазар. Ние, сепак, претежно вршиме транзит – објаснува Мандиќ и додава дека имплементацијата на тој модел сè уште не е целосно развиена бидејќи не се усвоени сите потребни прописи и не се познати сите услови и процедури за добивање виза.

Тој додава дека Италија и Словачка покажале одредена отвореност за разговори, додека ставот на Унгарија е порезервиран.

-Италија е добронамерна и колку што разбираме, тие дури и не би морале да го менуваат законот. Единственото прашање е дали ќе го применат моделот врз основа на принципот на Хрватска – ако се транспортира само стока до и од Италија или ќе го прошират. Словачка исто така одговори релативно позитивно. Од друга страна, сметавме на Унгарија, која сега не е расположена, но не одбива, туку инсистира на билатерален пристап – вели Мандиќ.

Ако камионите запрат, извозниците исто така ќе ги почувствуваат последиците.
Мандиќ предупредува дека проблемот не е само прашање на превозниците, туку и на извозниците кои зависат од нивните услуги.

-Ако камионот не работи, немаме што да фактурираме, а обврските сепак остануваат – кредити, лизинг, плати на вработените и фиксни трошоци. Затоа се обративме до големите извозници и ги замоливме да се вклучат, бидејќи ова е и нивен проблем. Ако нема кој да ја транспортира стоката, сите ги чувствуваат последиците – вели тој.

Според него, превозниците од Западен Балкан се клучни за овој дел од пазарот бидејќи компаниите од ЕУ не сакаат да дојдат во регионот поради долгите чекања на границите и царинските процедури.

Возачите на камиони се во сериозни проблеми – ќе бидат третирани како туристи