Русија тајно тестира нов вселенски мотор кој би можел радикално да го промени начинот на кој стигнуваме до Марс. Прелиминарните резултати укажуваат на скок во брзината и технологијата кој никој не го очекуваше – и тоа не од НАСА или Спејс Икс (SpaceX), пишува „Индиан дефенс ривју“.

Руски научници развиваат систем со плазма погон кој би можел да ги забрза идните мисии кон Марс, намалувајќи го времето на патување од месеци на само една или две недели. Моторот, развиен од Троицкиот институт на Росатом, е во фаза на земјни тестирања и се очекува да биде спремен за вселенска употреба околу 2030 година.

Системот користи електромагнетни полиња за забрзување на честички водород, што го разликува од конвенционалните хемиски мотори. Доколку функционира според планот, овој мотор може значително да го промени планирањето на меѓупланетарните мисии, како во цивилниот, така и во одбранбениот сектор.

Земјни тестови за подготовка за длабок вселенски лет

Прототипот се тестира во вакуумска комора долга 14 метри, која симулира услови во вселената. Моторот работи на 300 киловати во пулсно-периодичен режим и веќе покажал животен век од 2.400 часа – доволно за целата мисија на Марс, вклучувајќи забрзување и успорување.

Погонскиот систем забрзува наелектризирани честички водород – протони и електрони – до брзини до 100 километри во секунда, што е многу над моменталните хемиски ракети, кои достигнуваат максимум околу 4,5 км/с.

Моторот не е наменет за лансирање од Земјата; наместо тоа, хемиските ракети ќе ја доставуваат леталата во ниска орбита, каде ќе се активира плазмениот мотор за континуиран погон кон длабокиот вселенски простор. Тој може да се користи и како вселенски тегљач за транспорт на товари или модули меѓу планетарните орбити.

Водород и нуклеарна енергија за ефикасност

Моторот користи водород и вграден нуклеарен реактор за одржлива енергија. Лесниот водород овозможува брзо забрзување со помала потрошувачка на гориво, а неговото изобилство во вселената може да овозможи идно полнење на гориво „на лице место“.

Плазмата се движи помеѓу две високо-напонски електроди, создавајќи магнетско поле кое ја избркнува плазмата и генерира потисок. Оваа конфигурација ја избегнува екстремната топлина и ја намалува абењето на компонентите, зголемувајќи ја енергетската ефикасност. Проектираниот потисок е 6 Њутони – највисок меѓу актуелните плазмени прототипови.

Рускиот напредок во плазмени мотори

Плазма погонот веќе се користи во орбита, вклучувајќи дел од сателитите OneWeb и NASA-мисијата Psyche (2023). Досегашните мотори работат на брзини од 30-50 км/с; новиот мотор ја дуплира оваа брзина, надминувајќи ги системите во САД, Европа и Кина.

Според Алексеј Воронов, прв заменик директор за наука во институтот: „Во традиционалните погонски единици, максималната брзина е околу 4,5 км/с. Нашиот мотор ги забрзува наелектризираните честички со електромагнетно поле.“

Предизвици и регулаторни ризици

Нуклеарни вселенски летала се ретки поради безбедносни и регулаторни ограничувања. Дизајнот на реакторот не е објавен, а ракувањето со нуклеарен материјал за време на лансирањето бара меѓународни одобренија.

Интеграцијата на моторот во летало со екипаж ќе бара редизајн, управување со топлина, заштита од зрачење и распределба на висока енергија.

И покрај потенцијалот, моторот е далеку од примена. Очекувањата се верзија спремна за лет до 2030 година, но роковите зависат од успешни тестови, континуитет на финансирање и валидација од надворешни експерти.