Како Вучиќ знае детали за смртта на студентката во Белград и дали смее да ги знае?
Освен што никој освен обвинителството во текот на предистражната и истражната постапка нема право нешто да квалификува како кривично дело, српскиот претседател Александар Вучиќ изнесе и детали од истрагата што можат да ги поседуваат исклучиво обвинителството, полицијата и судот, под услов тоа што Вучиќ го изнел воопшто да е точно.
Претседателот на Србија, Александар Вучиќ, изнесе детали од истрагата за смртта на студентката на Филозофскиот факултет, а отиде и чекор понатаму, па тој настан го квалификуваше како убиство, иако досега никој од обвинителството или полицијата не ја изнел таа квалификација за оваа несреќа, пишува „Данас“.
Препорачано
Претседателот го изјави тоа коментирајќи ја евентуалната кандидатура на ректорот Владан Ѓокиќ на следните избори.
— Сето тоа е дозволено, сето тоа е легално, легитимно, сè е супер, освен што не е легално и легитимно тоа да не посветите внимание и на убиството на една девојка — рече Вучиќ.
Тој нагласи дека им е благодарен на членовите на семејството на настраданата Милица Живковиќ што соработуваат со надлежните државни органи.
— Таа девојка беше сосема нормална, испраќала сосема нормални пораки само 18 минути пред смртта. Таа девојка со ништо не навестуваше дека би направила нешто против себе, немаше ништо чудно во нејзиното однесување, таа на тоа била натерана. На кој начин? Сигурен сум дека истрагата ќе го утврди тоа, за понатаму да не се мешам во тоа — кажа Вучиќ.
Освен што никој освен обвинителството во текот на предистражната и истражната постапка нема право нешто да квалификува како кривично дело, претседателот изнесе и детали од истрагата што можат да ги поседуваат исклучиво обвинителството, полицијата и судот, под услов тоа што Вучиќ го изнел воопшто да е точно.
Соговорниците на „Данас“ се согласни дека Вучиќ, како претседател на Републиката, нема апсолутно никакви овластувања да бара од надлежните органи да му се доставуваат детали од истрагата и дека по тоа прашање е еднаков пред законот како и секој друг граѓанин на оваа земја.
Од каде му се на Вучиќ деталите од истрагата за смртта на студентката и дали има овластувања да ги поседува, изнесува и толкува?
„Можно попречување на истрагата и кривично дело“
Обвинителот Радован Лазиќ за „Данас“ вели дека претседателот на Србија, пред сè, не би требало да има никакви податоци од истрагата, особено не од предистражната постапка.
— Тој нема никакви овластувања да се меша во предистражната постапка, ниту во работата на кој било орган како што се МВР или правосудството. Значи, во фазата на предистражна постапка или истрага, тие органи не само што немаат обврска, туку немаат ни право таквите податоци да им ги откриваат на други лица, па дури ни на претседателот на Републиката — истакнува Лазиќ.
Тој наведува дека откривањето такви податоци може да претставува кривично дело повреда на тајноста на постапката.
— Оние што би им доставувале такви доверливи податоци од истрагата на трети лица би можеле кривично да одговараат. Секако, претседателот не е овластен да има пристап до податоци во овие фази на постапката, кои, ако станува збор за предистражна постапка, практично му се достапни само на органот што ја води постапката — укажува обвинителот.
Лазиќ предупредува дека, освен што таквите постапки можат да бидат кривично дело, изнесувањето такви податоци може значително да ја попречи истрагата.
— Практично, на некој начин може и да му помогне на сторителот, секако, доколку тие податоци се точни. Другата работа е што на овој начин практично се врши притисок врз органите што ја водат истрагата, особено кога тоа доаѓа од највисоката позиција на моќ во државата. Тоа секако е недозволиво и спротивно и на Уставот и на Законот за јавно обвинителство — вели Лазиќ.
Тој смета дека по ова постапувачкиот обвинител можел да се огласи, но во најмала рака морал да му се обрати на Високиот совет на обвинителството, кој би имал обврска да реагира.
Згасна животот на девојката од Шпанија која се избори за право на евтаназија
„Информациите некако протекуваат“
Поранешниот полицаец, а сега докторанд по криминологија и соработник на Белградскиот центар за безбедносна политика, Душан Станковиќ, за „Данас“ вели дека е очигледно оти информациите од работата на полицијата и обвинителството на некој начин „протекуваат“ и смета, како и Лазиќ, дека претседателот на Србија нема овластувања според кои полицијата или правосудните органи би требало да го известуваат за деталите што ги изнел.
— Да ја известеа јавноста другите надлежни органи, а под тоа ги подразбирам надлежниот јавен обвинител и полициските службеници што работат на трагичниот случај, на некој начин, да речеме со конференција или соопштение, тогаш би ни било појасно од каде му се на претседателот таквите информации. Сепак, кај нас е пракса јавни функционери да изнесуваат детали од истраги што се од јавен интерес, иако тоа не е според законот, го загрозува исходот на постапките и предизвикува штета за жртвите и нивните блиски — вели Станковиќ.
Тој потсетува дека ваква пракса има и по трагедиите во Рибникар, Мало Орашје и Дубона, кога, исто така, беа изнесувани информации што ги засилуваа последиците и траумата, а и ја загрозуваа тајноста на личните податоци.
— Се чини дека целта е собирање политички поени. Во овој конкретен случај за префрлање на вината за оваа трагедија врз студентите во блокада и Универзитетот, а во претходните случаи за да ѝ се покаже на јавноста дека власта, истакнувајќи дека ѝ се познати и најситните детали од настаните, ги држи работите под контрола, додека со тоа се хранат таблоидните медиуми — наведува нашиот соговорник.
„Злоупотреба на несреќата“
Адвокатот Виктор Гостилјац за „Данас“ вели дека сите што моментално ја коментираат трагичната смрт на девојката на Филозофскиот факултет се движат на терен на шпекулации.
— Тоа достигнато морално дно можеби би можело да му се прости на некој од многуте несреќници што деновиве ја туркаат тезата за одговорноста на ректорот, но не и на претседателот на државата. Тој во истрагата не е ни сведок, ни оштетен, ни обвинет, а ни судски вештак. Во таа смисла, тој нема стручни знаења да ги толкува наводните пораки на девојката, дури и да ги видел. Процесни овластувања да ги види, исто така, нема. Според тоа, станува збор за експлоатација на нечија смрт со цел нејзино поврзување со универзитетот и студентското движење, и тоа од највисоко место — вели Гостилјац.
На 26 март на платото пред Филозофскиот факултет во Белград беше најдено телото на 25-годишна студентка, откако, според првичните информации, паднала од петтиот кат на зградата. Случајот доби поширок политички контекст откако на 31 март студенти и демонстранти протестираа во Белград поради полицискиот упад во просториите на Универзитетот, а ректорот Владан Ѓокиќ јавно ја осуди акцијата како притисок врз академската заедница.
Потоа Александар Вучиќ, коментирајќи ја можната политичка улога на ректорот, ја поврза трагедијата со него и со Универзитетот, што дополнително ја засили политичката тежина на случајот.
