Софтверот на борбениот авион Ф-35, кој е заклучен од производителот, станува сè поголема загриженост поради влошувањето на односите меѓу САД и нивните долгогодишни сојузници, пренесува агенцијата БГНЕС.

„Компјутерскиот мозок“ на Ф-35, вклучувајќи ги и неговите компоненти базирани на облак, би можел да биде хакиран за да прифаќа ажурирања на софтверот од трети страни – слично на џејлбрејк на паметен телефон, рече холандскиот министер за одбрана.

Коментарите доаѓаат во време кога странските оператори на авионот се под притисок на дилемите што би се случило ако САД ја прекинат поддршката. Администрацијата на Трамп имплементираше низа политики што доведоа до нови дипломатски тензии со традиционалните сојузници, особено во Европа.

„Ако сè уште сакате да надградите, ќе кажам нешто што никогаш не треба да го кажам, но сепак ќе го кажам: можете да го џејлбрејкувате Ф-35 исто како што можете да го џејлбрејкувате Ајфон“, рече Геис Тијнман.

Тијнман, кој е државен секретар за одбрана на Холандија од 2024 година, не даде дополнителни детали за тоа како би изгледал таков процес. Исто така, не е јасно какви сајбер ранливости би можело да имплицира ова. Можно е изјавата да била повеќе условна или метафорична изјава, која се однесува на потенцијални идни дејствија доколку е потребно, наведува агенцијата.

Програмата Ф-35 наметнува единствени ограничувања на способноста на операторите да прават промени во софтверот на авионот, како и во неговите поврзани копнени системи.

Речиси сите Ф-35 во употреба добиваат ажурирања на софтверот преку мрежа базирана на облак, првично позната како Автономски логистички информациски систем (АЛИС). Тековните проблеми со АЛИС доведоа до развој на систем-наследник, Интегрирана мрежа за оперативни податоци (ОДИН), кон која транзицијата е сè уште во тек.

Мрежата AЛИС/OДИН е дизајнирана да извршува функции многу подалеку од ажурирањата на софтверот и управувањето со логистичките податоци. Таа, исто така, служи за прикачување пакети со податоци за планирање на мисии што содржат високо чувствителни информации, вклучувајќи детали за непријателските системи за воздушна одбрана и други разузнавачки информации, и за преземање разузнавачки податоци по мисиите.

До денес, Израел е единствената земја за која се знае дека преговарала за правото да инсталира свој софтвер на своите Ф-35 и да управува со авионите надвор од мрежата ALIS/ODIN. Израелците исто така имаат можност целосно да се самоодржуваат на ниво на депо, пишува агенцијата.