Мали лажговци – бебињата вежбаат измами уште пред да наполнат една година, покажува студија
Можеби сè уште не ги направиле своите први чекори или не ги кажале своите први зборови, но некои бебиња веќе ги учат основите на мамење пред нивниот прв роденден, сугерира ново истражување.
Препорачано
Студијата, заснована на интервјуа со 750 родители, открива дека околу една четвртина од децата веќе практикуваат некоја рудиментарна форма на измама до околу 10 месеци. Тие вклучуваат преправање дека не ги слушаат своите родители, криење играчки или јадење забранета храна подалеку од вид. До тригодишна возраст, велат родителите, децата стануваат повешти, покреативни и со поголема веројатност да измислуваат, пренесува „Гардијан“.
– Беше фасцинантно да се открие како разбирањето и употребата на измамата кај децата се развива од изненадувачки рана возраст и постепено се гради во текот на првите неколку години од животот – рекла Елена Хоичка, професорка по образование на Универзитетот во Бристол и главен автор на студијата.
Хоичка истакнува дека имало многу малку истражувања за најраните форми на измамничко однесување.
– Претходните истражувања честопати ја сметале измамата за нешто многу софистицирано, кое бара напредни јазични вештини и добро разбирање на мислите на другите луѓе – додала таа.
Новото истражување е инспирирано и од студии за однесувањето на животните, кои документирале очигледна измама без вербална комуникација. Шимпанзата, на пример, често се кријат за да јадат храна подалеку од погледот на подоминантните членови на групата, додека некои птици се снимени како лажно повикуваат аларми за полесно крадење храна.
– Не е како способноста за измама одеднаш да се појавува на три или четири години. Раните форми не се нужно чиста измама. Поверојатно е дека станува збор за обид да се излезе од ситуација или да се добие дополнителен подарок – рекла Хоичка.
Таа додава лично искуство: „Како мајка на три деца, можам да потврдам колку можат да бидат досетливи. Тајното јадење слатки или чоколадо под масата или во бањата е чест трик.“
Истражувачите им поставија серија прашања на родителите на повеќе од 750 деца на возраст од раѓање до 47 месеци од Велика Британија, САД, Австралија и Канада за развојот на измамничкото однесување на нивните деца.


