Тешките невролошки болести како што е деменцијата се придружени со бројни суптилни симптоми кои тешко се препознаваат веднаш, бидејќи секој од нас повремено заборава нешто, останува без зборови или се чувствува неспретно. Сепак, постои еден необичен предупредувачки знак што треба да ве поттикне да разговарате со лекар, кој, според д-р Келин Ли, извршна директорка на голема добротворна организација за деменција, обично се појавува во исто време од денот, пишува „Унилад“.

Симптоми

Ако забележите дека вие или некоја ваша блиска личност покажува загрижувачки симптоми доцна попладне или навечер, можно е да станува збор со феномен што психолозите го нарекуваат „синдром на самракот“. Здружението за Алцхајмерова болест наведува дека луѓето што го доживуваат „доцна попладне или рано навечер се однесуваат на тешко разбирлив начин“.

– Тоа може да се случи во кое било време од денот, но кај луѓето со деменција често забележуваме дека се појавува попладне – појаснила д-р Ли на Тикток.

Експертката додава дека луѓето погодени од оваа состојба можат да очекуваат „тремор, вознемиреност, а можеби и зголемена збунетост“ во подоцнежните делови од денот. Во текот на овие периоди, личноста може да стане екстремно вознемирена, па дури и да доживее халуцинации или да развие делузии. Таквата состојба може да потрае дури и во текот на ноќта и значително да го наруши сонот. Иако „синдромот на самрак“ обично се појавува во средната и подоцнежната фаза на деменција, сè уште не е целосно разјаснето што го предизвикува.

Што може да го предизвика „синдромот на самрак“?

Според Здружението за Алцхајмерова болест, постојат голем број предизвикувачи кои можат да ги предизвикаат или влошат симптомите на „синдромот на самрак“. Тие често се поврзани со незадоволени физички потреби како што се замор, глад или болка, кои личноста со деменција не може јасно да ги изрази. Предизвикувачи може да бидат недоволна изложеност на сончева светлина во текот на денот или, напротив, прекумерна стимулација во бучна и хаотична средина.

Нарушувањето на внатрешниот телесен часовник предизвикано од оштетување на мозокот, промени во нивоата на хормоните во текот на денот, како и сензорните нарушувања како што се губење на слухот или видот, исто така, можат да придонесат за појава на симптомите. Понекогаш дури и заморот на негувателот за него може да предизвика немир кај личноста со деменција. Други можни причини вклучуваат нарушувања на расположението како што се анксиозност или депресија, помал број на персонал во домовите за стари лица навечер, како и нуспојави од одредени лекови.

Важно е да се има на ум дека таквото однесување може да биде обид за комуникација. Личноста можеби се обидува да каже дека е гладна или дека нешто ја боли. Добротворната организација, исто така, наведува дека проблем може да биде нерамномерното осветлување во просторијата. Затоа, како што се приближува вечерта, може да помогне затворањето на завесите (или ролетните) и прилагодувањето на изворот на светлина во просторијата.