Замислете желба — најголемиот дожд од стотици метеори ќе го осветли августовското небо
Дождот од метеори Персеиди важи за еден од најбогатите и највпечатливите небесни спектакли во текот на годината. Неговата активност започнува во средината на јули и трае до крајот на август, а најголемиот интензитет ќе го достигне во ноќта меѓу 12 и 13 август 2026 година, непосредно пред разденување, пренесува „Спејс“.
Препорачано
Љубителите на ноќното небо можат да започнат со набљудување околу 23 часот по локално време, кога бројот на видливи метеори постепено се зголемува, а спектаклот ќе трае сè до изгрејсонце.
Оваа година условите за набљудување ќе бидат особено поволни, бидејќи врвот на активноста на Персеидите се совпаѓа со фазата на млада Месечина. Тоа значи дека месечевата светлина нема да го попречува погледот кон небото. Дел од среќните набљудувачи кои на 12 август ќе имаат можност да го следат целосното затемнување на Сонцето, можно е за време на целосната фаза да забележат и по некој Персеид.
Персеидите се создаваат кога Земјата минува низ облак од ситни честички мраз и карпи што ги оставила зад себе кометата Свифт-Татл, која последен пат поминала во близина на Земјата во 1992 година.
Најголемата активност се очекува меѓу 11 и 13 август, кога нашата планета навлегува во најгустата и најпрашлива област од овој облак со честички. Во години кога нема месечева светлина бројот на видливи метеори изгледа значително поголем, а во периоди на засилена активност, како што беше 2016 година, нивниот број може да достигне и од 150 до 200 метеори на час.
Според податоците на НАСА, за време на врвот на активноста на Персеидите можат да се забележат и до сто метеори на час.
Типичен Персеид, додека сè уште се движи низ вселената, се нарекува метеороид. При влегувањето во Земјината атмосфера тој се движи со брзина од околу 214.365 километри на час, а тогаш веќе се нарекува метеор.
Најголемиот дел од Персеидите се исклучително мали, приближно колку зрно песок. Речиси ниту еден нивен дел не стигнува до површината на Земјата, но доколку тоа сепак се случи, тогаш се нарекува метеорит.
При минувањето низ атмосферата Персеидите достигнуваат температура повисока од 1.650 степени Целзиусови. Движејќи се со огромна брзина, тие го собираат и силно го загреваат воздухот пред себе, создавајќи впечатливи светлечки траги. Повеќето од нив стануваат видливи на височина од околу 97 километри над Земјината површина.
Што го предизвикува дождот од метеори Персеиди?
Секоја година Земјата ја пресекува орбитата на кометата Свифт-Татл, а најсилната активност на Персеидите се случува токму кога нашата планета минува низ најгустата и најпрашлива област што кометата ја оставила зад себе.
Кометата независно ја откриле двајца астрономи, Луис Свифт и Хорас Татл, во 1862 година. Кога последен пат поминала покрај Земјата во 1992 година, нејзиниот сјај бил премногу слаб за да може да се забележи со голо око. Следното нејзино приближување, кое се очекува во 2126 година, според сегашните пресметки би можело да ја направи видлива и без телескоп, со сјај споредлив со прочуената комета Хејл-Боп што се појави во 1997 година.
Свифт-Татл е најголемото познато небесно тело што периодично минува во близина на Земјата. Нејзиното јадро има пречник од околу 26 километри. Последен пат се доближи до нашата планета во 1992 година, а следното нејзино приближување се очекува во 2126 година.
Кога ќе седнете да го набљудувате дождот од метеори, всушност ги следите ситните честички што кометата ги оставила зад себе. При нивното навлегување во Земјината атмосфера тие се загреваат и согоруваат, оставајќи зад себе блескави светлосни траги додека се движат со брзина од околу 59 километри во секунда, наведува Националната воздухопловно-вселенска агенција на Соединетите Американски Држави.
Кога и како ќе се гледаат Персеидите од Македонија?
И од Македонија Персеидите ќе можат јасно да се набљудуваат, бидејќи земјата се наоѓа на северната хемисфера, каде што овој дожд од метеори е највидлив. Најдобри услови ќе има во ноќта меѓу 12 и 13 август, а најмногу метеори се очекуваат по полноќ, особено во часовите пред изгрејсонце, кога соѕвездието Персеј се издигнува повисоко над североисточниот хоризонт.
За најдобро доживување се препорачува набљудувањето да биде од места далеку од градските светла, како планинските предели, селските средини или други локации со минимално светлосно загадување. Не е потребен телескоп или двоглед – доволно е небото да биде ведро, а очите да имаат околу 30 минути за да се приспособат на темнината.
Бидејќи годинава врвот на Персеидите се совпаѓа со млада Месечина, месечевата светлина речиси воопшто нема да го попречува набљудувањето, па доколку временските услови бидат поволни, од Македонија ќе може да се видат десетици, а на најтемните локации и до околу сто метеори на час.
