Нафтениот пазар под силен удар – резервите се празнат, кризата се продлабочува
Нафтата од стратешките резерви на членките на Меѓународната агенција за енергија ќе им донесе на владите само краток здив за да се справат со инфлацијата и забавувањето на економијата. Но, 400 милиони барели ќе бидат само капка во морето ако снабдувањето од Блискиот Исток наскоро не се нормализира, предупредува колумнистот на Ројтерс, Рон Бусо.
Препорачано
Меѓународната агенција за енергија вчера објави дека 32 земји членки едногласно одлучиле координирано да пласираат на пазарот 400 милиони барели нафта од стратешките резерви за да се стабилизира пазарот во услови на војна во Иран.
Членките на агенцијата веќе во 2022 година на пазарот пласираа речиси 183 милиони барели во две фази, обидувајќи се да обезбедат снабдување и да го сопрат растот на цените откако Групата седум воведе ценовен лимит за руската нафта со цел да се намалат буџетските приходи за финансирање на војната во Украина.
Кризата со која светските пазари на нафта денес се соочуваат е толку длабока што пласирањето 400 милиони барели од резервите е несомнено оправдано, иако не би било лошо ниту членките на Меѓународната агенција за енергија да одлучеле да ослободат уште повеќе барели, забележува колумнистот на Ројтерс. Влијанието на тој потег сепак ќе биде ограничено, со оглед на размерите на нарушувањата во снабдувањето, нагласува Бусо.
„По само 11 дена војна недостигот на пазарот достигна приближно 220 милиони барели“
Иранското преземање контрола врз Ормускиот теснец поради американско-израелските напади ја блокира испораката на 20 милиони барели нафта дневно, што претставува приближно петтина од светското производство, потсетува колумнистот на Ројтерс.
Кога таа бројка ќе се земе предвид, најавените 400 милиони барели од резервите веќе не изгледаат толку импресивно, заклучува тој.
По само 11 дена војна недостигот на пазарот достигнал околу 220 милиони барели, пресметал Бусо. Саудиска Арабија и Обединетите Арапски Емирати се обидуваат дел од извозот да го пренасочат кон пристаништа надвор од Персискиот Залив, што би требало да донесе само мало олеснување.
Дали ослободувањето барели од резервите значително ќе ги стабилизира пазарите или само ќе го развлече недостигот на подолг период, пред сè зависи од тоа колку долго ќе трае војната во Иран и блокадата на Ормускиот теснец, предупредува колумнистот на Ројтерс.
„Речиси подеднакво важно е и каде ќе бидат пласирани барелите“
Неколку клучни детали за пласирањето на барелите од стратешките резерви на пазарот сè уште не се откриени, а токму тие се неопходни за процена на можниот ефект од овој потег, пишува Бусо. Клучно е во кој момент барелите ќе бидат пуштени на пазарот, со какво темпо и каде, објаснува тој.
Меѓународната агенција за енергија објави дека нејзините членки поединечно ќе одлучуваат кога ќе ги пласираат барелите, а важно е и колку брзо тие ќе стигнат на пазарот. Темпото во најдобар случај би можело да изнесува 1,2 милиони барели дневно, пресметале специјалистите на Џеј Пи Морган врз основа на досегашните одлуки на агенцијата. Во 2022 година нафтата од резервите пристигнуваше на пазарот со темпо од околу еден милион барели дневно.
Со такво темпо барелите од резервите би надоместиле само мал дел од моментално блокираните испораки, а пазарот би бележел огромен недостиг во снабдувањето, предупредува колумнистот на Ројтерс. Речиси подеднакво важно е и каде ќе бидат пласирани барелите, додава Бусо.
Соединетите Американски Држави ќе ослободат 172 милиони барели од резервите
Шокот во снабдувањето засега најмногу се чувствува во Азија, бидејќи уделот на барели од Персискиот Залив во азискиот увоз изнесуваше околу 60 проценти. Рафинериите во регионот веќе почнаа да ја намалуваат преработката, а неколку земји веќе воведоа рационализација на продажбата на гориво.
Јапонија објави дека веќе од 16 март на пазарот ќе почне да пласира околу 80 милиони барели од државните резерви и од резервите на компаниите, што покрива приближно 45 дена потрошувачка. Тоа би требало да им донесе моментално и значително олеснување на јапонските рафинерии, смета Бусо.
Соединетите Американски Држави ќе ослободат 172 милиони барели од резервите, објави вчера министерот за енергетика Крис Рајт. Во солените пештери покрај брегот на Мексиканскиот Залив Вашингтон во моментов чува околу 415 милиони барели, што е помалку од 60 проценти од вкупниот капацитет, според податоците на Министерството за енергетика.
Проблем се доцнењата и возарините
Сепак, на рафинериите во Азија американските барели можеби нема многу да им помогнат. Танкерот патува од американскиот брег на Мексиканскиот Залив до Азија од 40 до 60 дена, во зависност од рутата, што е повеќе од двојно подолго од бродовите со нафта од Блискиот Исток. Покрај доцнењата, рафинериите ќе се соочат и со значително повисоки возарини.
Цената на танкерскиот превоз во моментов ја зголемува цената на барелот за 10 до 12 долари, што изнесува околу 12 проценти од вредноста на товарот, според пресметките на Ројтерс. Пред војната уделот на возарините изнесуваше само два до три проценти. Ослободувањето на резервите има и своја цена на подолг рок, предупредува Бусо. Државите сега ќе имаат значително помали резерви ако војната се одолговлече или ескалира, заклучува тој.
Цената на нафтата од типот Брент повторно достигна 100 долари за барел
Цената на нафтата од типот Брент повторно достигна 100 долари за барел


