Додека вештачката интелигенција бара сè повеќе простор и енергија, SpaceX планира да ја „премести“ обработката на податоци над Земјата – директно во орбитата. Како што вештачката интелигенција ја зголемува побарувачката за огромни количини простор за складирање и обработка на податоци, интересот за центри за податоци во вселената расте.

Иако некои стартап компании како Starcloud веќе почнаа да се справуваат со проблемот, идејата го привлече вниманието и на технолошките милијардери. Во мај беше откриено дека претходниот извршен директор на Google, Ерик Шмит, ја купил компанијата Relativity Space токму поради неговиот интерес за вселенски центри.

Основачот на Amazon, Џеф Безос, исто така, предвиде дека центри за податоци со гигаватна големина ќе бидат изградени во вселената во следните 10 до 20 години. Сега Илон Маск, чија компанија SpaceX поседува и управува со значително поголема вселенска инфраструктура од која било друга компанија или земја во светот, се приклучи на целата приказна. Откако порталот Ars Technica објави статија за можноста за автономна изградба на големи центри за податоци во вселената, Маск одговори на мрежата X дека сателитите Starlink би можеле да се користат за оваа намена- пишува Каматица.

– Доволно е само да се зголемат сателитите Starlink V3, кои веќе имаат брзи ласерски врски – напиша тој. – SpaceX ќе го направи тоа.

Интересот на Маск драматично го зголемува профилот на оваа индустрија во подем. Застапниците на идејата тврдат дека предностите се очигледни: неограничена и бесплатна енергија од Сонцето и отсуство на еколошки последици што доаѓаат со изградбата на центри на Земјата (каде отпорот на локалните заедници расте, се разбира со добра причина). Критичарите, сепак, предупредуваат дека тоа е економски неисплатлива идеја и дека количината на технологија потребна за да се овозможи сето тоа да функционира е потценета.

Со оглед на тоа што Starlink веќе сруши многу стереотипи обезбедувајќи брз интернет на милиони корисници ширум светот – и со профит – визијата на Маск да ја примени истата архитектура во центрите за податоци ќе биде тешко да се игнорира.

„Вреди да се обрне внимание на гласот што доаѓа од големи имиња во индустријата“, рече Кејлеб Хенри, директор за истражување во Quilty Space. – Ако почнат да инвестираат пари во тоа, би можеле да видиме нова трансформација на она што се прави во вселената.

Основната функција на центарот за податоци е да складира, обработува и пренесува податоци. Сателитите историски правеле многу од овие работи – телекомуникациите пренесуваат податоци, додека сателитите за снимање складираат огромни количини на информации и ги испраќаат кога летаат над копнените станици. Во последниве години, компјутерите на сателитите стануваат сè понапредни во обработката на податоци, па центрите за податоци во вселената би можеле да бидат следниот чекор во еволуцијата.

Мини сателитите Starlink V2 имаат максимален капацитет за пренос од околу 100 Gbps, додека се очекува верзијата V3 да го зголеми капацитетот десеткратно, на 1 Tbps. Ваквите капацитети не се непознати во светот на сателитите, но никогаш не се реализирани во таков обем. За споредба, на „Вијасат“ му беа потребни речиси една деценија и стотици милиони долари за да го изгради сателитот „Вијасат-3“ од 1 терабајт во секунда во соработка со „Боинг“. Тој сателит е закажан да биде лансиран следната недела со ракета „Атлас V“. „Спејс Екс“ планира да лансира десетици сателити „Старлинк В3“, Хенри проценува дека ќе бидат околу 60, на секој лет на „Старшип“, што би можело да започне уште во првата половина на 2026 година, бидејќи механизмот за лансирање од тој вселенски брод веќе е тестиран.

– Ништо во остатокот од сателитската индустрија не може да се приближи до тоа ниво на капацитет – додаде тој.

Што точно се подразбира под „зголемување“ на сателитот „Старлинк В3“ сè уште не е јасно, но не изгледа нереално дека тоа би можело да се случи. Првите оперативни сателити „Старлинк“ беа лансирани пред нешто повеќе од пет години, тежеа околу 300 килограми и имаа капацитет од 15 Gbps. Новите сателити „Старлинк В3“ ќе тежат околу 1.500 килограми.