Познато е дека прекумерното консумирање алкохол е штетно, но ново истражување покажува дека дури и малите количини може да имаат негативно влијание врз мозокот.

Тим истражувачи од Соединети Американски Држави утврдил дека повисокото ниво на консумација на алкохол е поврзано со намален проток на крв во мозокот, како и со истенчување на мозочната кора – делот од мозокот одговорен за сложеното размислување и когнитивните функции.

Важно е што овие промени биле забележани кај лица кои не надминувале 60 пијалаци месечно за мажи и 30 за жени. Во овој контекст, еден пијалак се смета за околу 14 грама чист етанол, односно приближно едно пиво, мала чаша вино или една доза жесток пијалак.

Овие граници долго време се сметаа за умерена и „прифатлива“ консумација, иако најновите препораки во Соединети Американски Држави веќе не утврдуваат прецизна безбедна дневна количина.

Дополнително, истражувачите утврдиле поврзаност меѓу консумирањето алкохол, возраста и промените во протокот на крв и дебелината на мозочната кора – надворешниот слој на мозокот одговорен за повисоките когнитивни функции.

Овие наоди укажуваат дека ефектите од алкохолот, дури и кога се консумира повремено, можат да се наталожат со текот на времето.

„Консумацијата на алкохол што се смета за ‘низок ризик’ може да има последици врз интегритетот на мозочната кора, особено со напредувањето на возраста“, наведуваат истражувачите во трудот.

Тие додаваат дека резултатите би можеле да имаат значајни импликации за постојните стратегии за намалување на штетите и за јавноздравствените препораки поврзани со консумирањето алкохол.

Во истражувањето биле вклучени 45 здрави возрасни лица на возраст од 22 до 70 години, без историја на нарушување поврзано со употреба на алкохол или прекумерно пиење во изминатата година.

Испитаниците одговарале на прашања за нивните навики во консумирањето алкохол во текот на последната година, во изминатите три години, како и во текот на целиот живот.

Кај сите испитаници, просечната месечна консумација на алкохол изнесувала 21 пијалак, гледано во текот на целиот нивен живот. Во примерокот, консумацијата се движела од само еден до 54 пијалаци месечно.

Податоците од одговорите потоа биле споредени со резултати од магнетна резонанца, со која се мереле волуменот и дебелината на мозочната кора, како и протокот на крв во мозокот. Овие мерења биле достапни за 27 од испитаниците. Важно е да се напомене дека тестирањата биле направени само еднаш, односно учесниците не биле следени во подолг временски период.

Иако била утврдена поврзаност меѓу дебелината на мозочната кора и консумирањето алкохол, врската била уште поизразена кога станува збор за протокот на крв во мозокот. Ова укажува дека алкохолот може посилно да влијае врз циркулацијата, што дополнително го зголемува ризикот од оштетување на мозочното ткиво.

Како и кај останатиот дел од телото, добрата циркулација во мозокот е од клучно значење – таа овозможува доставување кислород и хранливи материи до клетките, но и отстранување на отпадните материи.

„Гледано во целина, овие резултати може да ги одразуваат кумулативните ефекти од ниско ниво на консумација на алкохол во текот на животот, кои во комбинација со возраста придонесуваат за дополнително намалување на протокот на крв и истенчување на мозочната кора“, наведуваат истражувачите.

Иако ова истражување не навлегува детално во причините за утврдената поврзаност, веќе постојат бројни сознанија за ефектите на алкохолот врз организмот. Истражувачите посочуваат дека оксидативниот стрес – биолошко „истрошување“ на клетките на кое алкохолот може да придонесе – најверојатно е еден од клучните фактори.

Сепак, постојат и одредени ограничувања. Студијата не утврдува директна причинско-последична врска, делумно затоа што ги анализира податоците во еден временски момент. Дополнително, навиките за консумирање алкохол биле пријавени од самите испитаници, што значи дека не мора да бидат целосно прецизни, а фактори како исхрана и физичка активност не биле земени предвид.

И покрај овие ограничувања, резултатите се значајни и се вклопуваат во сѐ поизразениот тренд во здравствените истражувања. Сѐ повеќе студии ја доведуваат во прашање идејата дека постои „безбедно“ ниво на консумирање алкохол кога станува збор за здравјето.

Всушност, најновите официјални препораки за исхрана во Соединети Американски Држави, ажурирани оваа година, веќе не наведуваат конкретна граница за дозволена количина алкохол. Наместо тоа, се препорачува луѓето „да консумираат помалку алкохол за подобро целокупно здравје“.

Со оглед на ова истражување, но и на претходно објавените наоди, можеби е време да се преиспита колку навистина се „ретки“ тие повремени пијалаци.

Истражувачите нагласуваат дека се потребни дополнителни анализи „за подобро разбирање на функционалните невробиолошки последици од консумирањето алкохол со ‘низок ризик’ кај возрасните“.