Витамините и додатоците во исхраната станаа дел од нашите секојдневни животи. Во нашата желба да бидеме поздрави, поотпорни и полни со енергија, честопати посегнуваме по „мали помагачи“ во форма на капсули и таблети.

Сепак, она што многумина го забораваат е дека е можно да се претера со витамините. Иако ги поврзуваме со здравјето и природата, додатоците во исхраната не се без ризик.

Една од најчестите заблуди е дека витамините се безопасни бидејќи се наоѓаат во храната. Сепак, во форма на додатоци во исхраната, ги внесуваме во многу поголеми дози отколку што би ги земале преку храната. Експертите предупредуваат дека додатоците во исхраната треба да компензираат специфичен недостаток, а не да бидат замена за здрава исхрана или „скратен пат“ до подобро здравје.

Витамините што можат да предизвикаат предозирање вклучуваат: калциум, железо, витамин А, витамин Д и витамин Е. Симптоми како дијареја, главоболки и неправилни отчукувања на срцето бараат итна медицинска помош.

Премногу калциум може да го зголеми ризикот од срцеви заболувања и рак на простата. Сепак, истражувањата се мешани. Не сите студии ги поддржуваат овие наоди.

Предозирањето со железо може да предизвика кома или хипотензија (низок крвен притисок). Може да ги оштети цревата или црниот дроб.

Премногу витамин А може да доведе до кома и смрт. Може да им наштети на бремените жени и доилките и на фетусот за време на бременоста.

Витаминот Д ја зголемува количината на калциум што вашето тело го апсорбира, што може да предизвика високи нивоа на калциум во крвта или урината. Ретко, токсичноста на витаминот Д може да предизвика откажување на бубрезите, аритмии (абнормални срцеви ритми) и смрт.

Прекумерниот внес на витамин Е може да го зголеми ризикот од хеморагичен мозочен удар или ненадејно крварење во мозокот.

Многу хранливи материи можат да бидат токсични во големи количини. Сепак, витаминот К и витамините растворливи во вода, како што се витамините Б, обично не предизвикуваат токсичност.

Препознавање на знаците на предозирање со витамини

Предозирањето со мултивитамини обично предизвикува симптоми што може да вклучуваат: болка во коските, зглобовите или мускулите, заматена урина, дијареја, суви, испукани усни или кожа, главоболка, неправилно или брзо отчукување на срцето, промени во расположението, гадење или повраќање, напади и болки во стомакот.

Некои хранливи материи можат да предизвикаат специфични симптоми. Калциумот или витаминот Д може да предизвикаат губење на апетит, камења во бубрезите и мускулна слабост. Железото може да предизвика крвава, темна дијареја и слабост, додека витаминот А може да предизвика заматен вид и вртоглавица.

Комбинации кои можат да бидат ризични

Друга честа грешка е комбинирањето на неколку додатоци без стручен совет. Некои комбинации можат да го намалат ефектот еден на друг, но исто така да предизвикаат несакани последици. На пример, калциумот и железото се „натпреваруваат“ едни со други во апсорпцијата, па затоа не треба да се земаат заедно. Витаминот К може да го намали ефектот на лековите за разредување на крвта, додека одредени билни препарати можат да влијаат на ефектот на антидепресивите. Проблемот се јавува и кога несвесно земаме неколку препарати со исти состојки, што лесно ги надминува безбедните дози.

Колку од секој витамин е премногу?

Толерантните горни нивоа на внес (UEL) се максималните дози на хранлива материја што е малку веројатно да предизвикаат штета кај повеќето луѓе. UEL не е исто како препорачаниот дневен внес.

Секогаш консултирајте се со вашиот лекар или фармацевт пред да земете нов додаток. Тие можат да ви кажат дали може да спречи или лекува состојба или да претставува ризик за безбедноста.