Американскиот претседател Доналд Трамп вели дека ќе разговара со тајванскиот лидер Лај Чинг Те за можна продажба на оружје, што би претставувало остро отстапување од дипломатската традиција, објави „Би-би-си“.

Американските и тајванските лидери не разговарале директно од 1979 година, кога Вашингтон ги прекина формалните врски со Тајван за да ја признае кинеската влада во Пекинг.

Кина го смета Тајван за своја територија и не ја исклучува можноста да го преземе насила. САД долго време го поддржуваат самоуправуваниот остров и според закон се обврзани да му обезбедат средства за самоодбрана, но истовремено се обидуваат да одржат дипломатски односи со Кина.

Како избран претседател во 2016 година, Трамп прими телефонски повик од тогашната тајванска лидерка Цаи Инг-вен, што го налути Пекинг.

Претседателот Лај, кој ја презеде функцијата во 2024 година, стои зад еден од најсилните обиди во последните години за зајакнување на одбраната на островот.

„Ќе работиме на тајванскиот проблем“

Запрашан вчера дали планира да разговара со Лај пред да донесе одлука за американската продажба на оружје, Трамп рече: „Ќе разговарам со него. Јас разговарам со сите… ќе работиме на тоа, на тајванскиот проблем.“

Тој го пофали и својот однос со кинескиот претседател Си Џинпинг како „неверојатен“, по дводневниот самит во Пекинг минатата недела.

Запрашан за можниот разговор меѓу Трамп и Лај, портпарол на кинеското Министерство за надворешни работи денеска рече дека Кина „цврсто се противи на официјални размени меѓу САД и Тајван“, како и на американска продажба на оружје на Тајван.

Портпаролот рече дека Кина ги повикува САД „да престанат да испраќаат погрешни сигнали до сепаратистичките сили во Тајван“.

Во 1979 година, САД го усвоија Законот за односи со Тајван, според кој Вашингтон може „да му обезбеди на Тајван оружје од одбранбен карактер“ — поради што САД и понатаму му продаваат оружје на Тајван.

Трамп рече дека сè уште не решил дали ќе продолжи продажбата на пакет оружје за Тајван вреден 14 милијарди долари, односно 10,4 милијарди фунти, за кој се наведува дека вклучува опрема против дронови и системи за противвоздушна одбрана.

Советници на Трамп по посетата на Кина: Напад врз Тајван во следните 5 години

Пекинг ја блокира предложената посета на Колби

Според извештај на „Фајненшел тајмс“, Пекинг во моментов ја блокира предложената посета на највисокиот функционер за политика во Пентагон, Елбриџ Колби, наведувајќи дека не може да одобри посета додека Трамп не одлучи како ќе постапи со договорот за оружје.

Трамп најави дека наскоро ќе одлучи дали САД ќе одобрат нова голема продажба на оружје за Тајван, но претходно сака да разговара со тајванскиот претседател Лај Чинг Те.

Тој изјави дека треба да зборува со човекот што „го води Тајван“, иако директен разговор меѓу американски и тајвански лидер би бил сериозно отстапување од досегашната дипломатска практика. За време на посетата на Пекинг, кинескиот претседател Си Џинпинг му ставил до знаење дека Тајван е едно од најчувствителните прашања во односите меѓу двете сили.

Трамп тврди дека не презел обврска ниту кон Пекинг ниту кон Тајпеј. Тајван, пак, порача дека неговата безбедност и статус кво не смеат да бидат предмет на трговија. Пекинг остро се противи на американско оружје за островот, додека, пак, Тајван ја смета таквата поддршка за клучна за регионалната стабилност.

Брат за брат, Иран за Тајван