Љубителите на лута храна имаат нова причина за задоволство. Голем број научни студии покажуваат дека редовното јадење чили пиперки може да биде поврзано со подолг живот и помал ризик од кардиоваскуларни болести. Иако не станува збор за чудотворен лек, истражувачите наведуваат дека јадењето лута храна само еднаш неделно може да помогне во регулирањето на холестеролот, да ја поддржи функцијата на крвните садови и намалувањето на оксидативниот стрес, пишува „Храна и вино“.

Една опсежна студија од 2025 година, објавена во „Кинескиот медицински журнал“, следела 486.000 возрасни лица во Кина. Откриено е дека луѓето што јаделе зачинета храна барем еднаш неделно имале помал ризик од васкуларни болести во споредба со оние што ретко или никогаш не ја јаделе. Поврзаноста била најсилна кај исхемичните болести на срцето, состојба на намален проток на крв во срцето. Овој ефект бил најизразен кај помладите учесници и жителите на руралните средини.

Ова не е единственото истражување со вакви заклучоци. Студија од 2017 година спроведена од Медицинскиот факултет Ларнер на Универзитетот во Вермонт анализирала податоци од повеќе од 16.000 Американци и открила дека консументите на лути црвени чили пиперки имале 13 отсто помал ризик од вкупна смртност. Понатаму, анализа на четири студии со повеќе од 570.000 учесници од САД, Италија, Кина и Иран била презентирана на научниот состанок на Американското здружение за срце во 2020 година. Резултатите покажале дека редовните консументи на чили пиперки имале 26 отсто помал ризик од смрт од кардиоваскуларни болести а и 25 отсто помал ризик од смрт од која било причина.

„Бевме изненадени од откритието дека, според претходно објавените студии, редовното јадење чили пиперки е поврзана со општо намалување на ризикот од смртност, без разлика дали е од сите причини, кардиоваскуларни заболувања или рак“, рекол д-р Бо Сју, кардиолог во клиниката Кливленд и еден од водечките автори на студијата.

Дополнителна потврда доаѓа од мета-анализа од 2021 година. Преглед на четири студии што следеле 565.000 возрасни лица во текот на речиси една деценија заклучил дека „консумирањето лута храна е поврзано со намален ризик од смртност од сите причини, како и срцеви болести“.

Авторите на сите наведени студии забележуваат дека нивното истражување не може дефинитивно да докаже дека самите чили пиперки се одговорни за овие позитивни резултати, но се согласуваат дека новите податоци значително придонесуваат за разбирање на оваа врска.

Што ја прави лутата храна корисна?

Истражувачите како клучна состојка го посочуваат капсаицинот, соединението што им ја дава на чили пиперките нивната карактеристична лутост. Според студијата во „Кинескиот медицински журнал“, капсаицинот се чини дека го регулира метаболизмот на холестеролот, ја подобрува васкуларната функција со поттикнување на производството на азотен оксид и го намалува оксидативниот стрес во васкуларниот систем. Студија од 2017 година, исто така, открила дека капсаицинот може да влијае на човечкиот метаболизам и циркулација.

Колку луто е доволно?

Прашањето за оптималната количина на лутината за да се постигнат здравствени придобивки останува отворено, бидејќи различни студии ја дефинирале на различни начини. Сепак, истражувањето од „Кинескиот медицински журнал“ забележало дека заштитната поврзаност се покажала како најсилна кај лицата кои консумирале блага до умерена лутина.

Ова сугерира дека нарачувањето „средно“ луто јадење во ресторан може да биде сосема доволно. Иако сето ова не значи дека треба да почнете да пиете лут сос, тоа покажува дека уживањето во лута храна во умерени количини навистина може да придонесе за здравјето на вашето срце.