На денешен ден, 10 јуни, се навршуваат 38 години од смртта на Неџати Зекерија (1928 – 1988) – еден од најзначајните и најомилените македонски писатели за деца, поет, преведувач и културен деец од турска народност. Со својот исклучително богат опус, тој остави неизбришлива трага во македонската книжевност, градејќи мостови меѓу културите и создавајќи безвременски приказни кои и денес ги воспитуваат новите генерации млади читатели.

Роден во Скопје на 11 ноември 1928 година, Зекерија уште од младоста се вклучил во просветната и културната дејност. По дипломирањето на Филозофскиот факултет во Скопје, својата кариера ја започнал како наставник, но набрзо неговиот животен пат се поврзал со новинарството и издаваштвото.

Бил долгогодишен уредник и директор на култните детски списанија на турски јазик „Пионер“, „Севинч“ и „Томурџук“, а како главен уредник на весникот „Бирлик“ дал огромен придонес за афирмација на турскиот печат во Македонија.

Иако зад себе остави релевантно поетско творештво и за возрасни (како збирката „Варијации за Лорка“), најголемата популарност и љубов ја стекна како раскажувач за најмладите. Неговите антологиски збирки раскази: „Децата од нашата улица“, „Децата од старата улица“, „Децата од новата улица“ и „Орхан“ станаа задолжителен дел од детството на многу генерации.

 

View this post on Instagram

 

A post shared by @vimaboco

Преку ликовите од маалските сокаци, Зекерија успеа на наједноставен начин да ги пренесе универзалните пораки за другарството, чесноста, сочувството и детската љубов. Поради таа топлина, неговите дела беа преведувани на многу јазици, а дел од неговите книги се користеа и како лектири во училиштата во Турција.

Зекерија беше и неуморен преведувач кој ги зближуваше македонските, турските и тогашните југословенски писатели. Денес, неговото име со гордост го носи основното училиште во дебарското село Коџаџик, неговата статуа го краси Мостот на уметноста во Скопје, а духот на неговото творештво живее и преку скопската кафе-книжарница именувана токму по неговото најпознато дело – „Децата од нашата улица“.

Неџати Зекерија замина во вечноста на 10 јуни 1988 година во Сремска Каменица, но неговиот свет, обоен со невина детска радост и маалска праведност, останува вечно жив.

Како потсетник за неговата филозофија и безгранична љубов кон децата, на крајот го издвојуваме неговиот познат, едноставен и поучен цитат од култниот расказ „Убаво и грдо“, каде што преку ликот на малиот Орхан ја објаснува суштината на убавината:

„Еден ден го прашаа Орхан:

– Што е најубаво на светот?

Тој малку подразмисли, па одговори:

– Човекот е најубав на светот.

– А кој човек?

– Оној што има убаво срце и што ги сака децата“.