Новите климатски податоци покажуваат дека подоцна оваа година би можел да се појави силен, па дури и „Супер Ел Нињо“ – редок климатски феномен кој може да предизвика драстични промени во времето ширум светот. Научниците предупредуваат дека ваквиот настан може да донесе рекордни глобални температури, поинтензивни бури во Пацификот, суши на некои региони и екстремни топлотни бранови во тропските области, пишува „Вашингтон пост“.

Што е „Супер Ел Нињо“?

Ел Нињо е климатски феномен кој се јавува кога површинските води во екваторијалниот дел на Тихиот Океан значително се загреваат. Најсилните форми, познати како супер Ел Нињо, се јавуваат приближно на секои 10 до 15 години.

За време на ваквите настани, температурата на морската вода во клучниот дел од Пацификот може да порасне и повеќе од два степени Целзиусови над просекот, предизвикувајќи големи промени во атмосферата и влијаејќи на времето низ целиот свет. Според новите проекции на Европскиот центар за среднорочни временски прогнози (ECMWF), постојат знаци дека токму ваков силен Ел Нињо би можел да се развие подоцна оваа година.

Климатскиот научник Даниел Свејн предупредува дека се повеќе индикатори укажуваат на значаен Ел Нињо:

„Сите знаци се насочуваат кон значаен, ако не и силен до многу силен Ел Нињо“, напиша тој на социјалната мрежа Икс.

Како Ел Нињо го менува времето

Ел Нињо влијае на распределбата на топлина и влага во атмосферата, па некои региони добиваат обилни врнежи, додека други страдаат од суши и екстремни температури.

Во случај на силен Ел Нињо, западниот дел на САД би можел да има потопло лето со зголемен ризик од шумски пожари, додека тропските области би можеле да бидат погодени од суши и високи температури.

Овој феномен може да влијае и на циклусот на тропските бури – се очекува бројот на урагани во Атлантикот да се намали, додека активноста на тропските циклони во Пацификот може да се зголеми. Западниот Пацифик – вклучувајќи ги Филипините, Кина и Јапонија – би можел да има поголем број тајфуни, додека Индија би можела да добие послаб мусон и помалку врнежи за време на критичната земјоделска сезона.

Ризик од нови температурни рекорди

Една од најголемите последици на силен Ел Нињо е дополнително глобално загревање. Дел од топлината од океанот преминува во атмосферата и се распределува низ светот.

Климатскиот научник Зик Хаусфазер проценува дека развојот на силен Ел Нињо би можел да ја подигне глобалната температура до нови рекорди.

„Тоа би ја зголемило прогнозата за глобалните температури во 2026 година и веројатно би направило 2027 година најтопла година досега“, истакна тој.

Стручњаците предупредуваат дека климатските промени дополнително ја зајакнуваат оваа појава, бидејќи зголемената концентрација на стакленички гасови го отежнува преносот на топлината пред да се појави следниот Ел Нињо.

Суши, поплави и екстремна топлина

Претходните супер Ел Ниња предизвикале драматични екстреми низ светот. Суши ги погодувале делови од Африка, Австралија, Централна Америка и Југоисточна Азија, додека некои земји од Јужна Америка имале обилни врнежи и поплави.

Во сценарио на силен Ел Нињо оваа година, сушата би можела да се прошири на Австралија, Индонезија, делови од Источна Африка и Карибите, додека Перу и Еквадор би можеле да бидат погодени од обилни врнежи.

Во исто време, тропските региони – вклучувајќи делови од Африка, Јужна Америка, Блискиот Исток и Индија – би можеле да се соочат со екстремни топлотни бранови и висока влажност на воздухот.

Колку се сигурни овие прогнози?

Иако моделите покажуваат зголемена веројатност за развој на Ел Нињо, научниците истакнуваат дека сè уште е рано за конечни заклучоци.

Американската Национална управа за океани и атмосфера (NOAA) користи повеќе климатски модели за да ја зголеми сигурноста на прогнозите. Водечката прогнозерка Michelle L’Heureux објаснува дека резултатите се уште варираат:

„Ако ги погледнеме различните модели, можностите се движат од слаба Ла Нина до силен Ел Нињо“, вели таа.

Дополнителен проблем е познат како „пролетна бариера во предвидувањето“, период кога долгорочните прогнози за Ел Нињо се помалку сигурни.

Научниците предупредуваат дека состојбата може да се промени во наредните месеци, но веќе сега внимателно ја следат појавата која би можела да има значајни последици за времето и климата низ целиот свет.