Светските океани во 2025 година апсорбирале огромни количини топлина, поставувајќи уште еден нов рекорд и дополнително поттикнувајќи екстремни временски појави, покажуваат најновите научни податоци, пренесува „Гардијан“.

Повеќе од 90 отсто од топлината што се задржува во атмосферата поради човечкото загадување со јаглерод завршува во океаните. Затоа, затоплувањето на океаните се смета за еден од најјасните показатели за продлабочувањето на климатската криза, која ќе престане дури кога емисиите ќе се сведат на нула. Речиси секоја година од почетокот на новиот милениум поставува нов рекорд по температура на океаните.

Оваа дополнителна топлина ги прави ураганите и тајфуните поразорни, предизвикува пообилни врнежи и поплави, како и подолги морски топлотни бранови кои уништуваат морски екосистеми. Затоплувањето е и значаен фактор за порастот на нивото на морето, поради термичкото ширење на морската вода, со што се загрозени милијарди луѓе ширум светот.

Научниците наведуваат дека, иако сигурни мерења постојат од средината на 20 век, океаните најверојатно се најтопли во последните 1.000 години и се затоплуваат побрзо од кога било во последните 2.000 години.

За разлика од океаните, атмосферата складира помалку топлина и е под поголемо влијание на природни климатски циклуси, како Ел Нињо – Ла Ниња (El Niño–La Niña). Просечната температура на воздухот во 2025 година се очекува да биде втора највисока од почетокот на мерењата во 1850 година, веднаш по 2024, која беше најтоплата досега.

„Глобалното затоплување всушност е затоплување на океаните“, вели професорот Џон Абрахам од Универзитетот Сент Томас во САД. „Ако сакате да знаете колку Земјата се затоплила и колку брзо ќе продолжи да се затоплува – одговорот е во океаните.“

Истражувањето, објавено во научното списание „Напредок во атмосферските науки“ (Advances in Atmospheric Sciences), покажува дека количината топлина што ја апсорбираат океаните е еквивалентна на повеќе од 200 пати од вкупната електрична енергија што човештвото ја користи годишно.

Затоплувањето не е рамномерно: најтопли се делови од Атлантскиот и Пацифичкиот Океан, како и Јужниот Океан околу Антарктикот, каде научниците се особено загрижени поради наглото намалување на зимскиот морски мраз. Во Северниот Атлантик и Средоземното Море, водите стануваат потопли, покисели и со помалку кислород, што ги прави морските екосистеми сè поранливи.

Научниците предупредуваат дека рекордите ќе продолжат да паѓаат сè додека луѓето не донесат одлуки за сериозно намалување на емисиите. „Најголемата неизвесност не е во науката, туку во тоа што ќе одлучи човештвото“, заклучуваат тие.