Од производството на месо до контролата на безбедноста на храната, зад секој производ стои сложен систем чија задача е да го заштити здравјето на потрошувачите. Но, во периодот на високи летни температури, ризикот од труење со храна значително се зголемува.

За тоа како функционира системот и каде најчесто настануваат проблемите, за „Еуроњуз Србија“ зборуваше д-р Иван Настасијевиќ, доктор по ветеринарни науки, научен советник и претседател на регионалниот одбор Белград 2 при Ветеринарната комора на Србија.

Зошто високите температури се особено опасни?

Според експертот, температурите над 30 степени Целзиусови создаваат идеални услови за брзо размножување на патогени бактерии како ешерихија коли, салмонела и кампилобактер.

„Ешерихија коли и некои други патогени микроорганизми можат на такви температури да го удвојат својот број за само 20 до 30 минути. Тоа значи дека за шест до седум часа, доколку храната не се чува во фрижидер, бројот на микроорганизми може да достигне ниво што претставува сериозна опасност за здравјето“, објасни д-р Настасијевиќ.

Поради тоа, посебно внимание треба да се посвети на расипливите намирници, како месото, млекото, јајцата и готвените јадења.

Како да препознаете дека месото не е безбедно?

Д-р Настасијевиќ нагласува дека месото може да изгледа сосема нормално, а сепак да биде контаминирано.

„Месото никогаш не може да биде стерилно. Понекогаш, поради начинот на ракување или прекин во ладниот синџир, бројот на микроорганизми може да се зголеми. Но ако месото веднаш по купувањето го ставиме во фрижидер, го спречуваме нивното понатамошно размножување“, вели тој.

Експертот советува месото секогаш да се купува од регистрирани продажни места со соодветна декларација и веднаш да се складира на соодветна температура.

Тој не препорачува миење на сурово месо.

„Миењето не е добра практика бидејќи микрокапките вода можат да се распрснат по кујнските површини и така да предизвикаат дополнителна контаминација“, предупредува Настасијевиќ.

Вкрстена контаминација – најчестата грешка во кујната

Една од најчестите причини за труење со храна е вкрстената контаминација, односно пренесувањето бактерии од сурово месо на термички обработена храна или на свежо овошје и зеленчук.

„Проблемот настанува кога по готвењето месото повторно се става на истата даска или во истиот сад во кој претходно стоело сурово месо. Истото важи и кога на иста даска се подготвува зеленчук по обработката на сурово месо“, објаснува експертот.

Поради тоа, се препорачува користење посебни даски за сечење сурово месо, особено живинско, и за останатите намирници.

Колку долго готвеното јадење може да стои надвор од фрижидер?

Вообичаеното правило е готвената храна да не стои повеќе од два часа на собна температура. Но во летните месеци тоа време значително се скратува.

„Кога температурите се над 30 степени, правилото од два часа веќе не важи. Тогаш храната не треба да стои надвор од фрижидер подолго од еден час“, вели д-р Настасијевиќ.

Тој додава дека готвените јадења е најдобро да се консумираат истиот ден или најдоцна следниот, бидејќи повеќекратното загревање може дополнително да го зголеми ризикот.

Избегнете труење: Кое месо колку време може да го чувате во фрижидерот и замрзнувачот?