Турски суд денеска практично го отстрани лидерот на главната опозициска партија, Озгур Озел, поништувајќи го партискиот конгрес од 2023 година на кој тој беше избран за претседател, објави „Ројтерс“.

Пресудата претставува удар за противниците на претседателот Реџеп Таип Ердоган и ги потресе финансиските пазари.

Апелацискиот суд го поништи конгресот поради „неправилности“ и пресуди дека поранешниот претседател на Републиканската народна партија, Кемал Киличдароглу — поделбена фигура во партијата, која загуби од Ердоган на изборите претходно во 2023 година — треба да го замени својот наследник Озел.

Случајот се сметаше за тест за кревката рамнотежа на Турција меѓу демократијата и автократијата, а пресудата може дополнително да ја внесе опозицијата во хаос и во можни внатрешни пресметки. Таа, исто така, може да ги зголеми шансите на Ердоган да го продолжи своето повеќе од дведецениско владеење со оваа голема членка на НАТО и важна економија во развој.

Републиканската народна партија ја отфрли пресудата како „обид за пуч“, додека, пак, владата, која ги негира критиките дека ги користи судовите за пресметка со политичките противници, соопшти дека одлуката ја обновува довербата на Турците во владеењето на правото.

Опозицијата под удар на судска пресметка

Секуларната и центристичка Републиканска народна партија, која во анкетите е речиси изедначена со исламски вкоренетата и конзервативна владејачка Партија на правдата и развојот на Ердоган, од 2024 година се соочува и со невидена судска пресметка. Стотици нејзини членови и избрани функционери се приведени во рамки на обвиненија за корупција, кои партијата ги негира.

Меѓу оние што повеќе од една година се во затвор е и градоначалникот на Истанбул, Екрем Имамоглу, главниот ривал на Ердоган и официјален кандидат на Републиканската народна партија за претседателските избори закажани за 2028 година, иако тие би можеле да се одржат уште следната година.

Расте популарноста на Имамоглу, иако во затвор, би победил на претседателски избори во Турција

Озел, борбениот лидер на партијата, кој се истакна по апсењето на Имамоглу, свика состанок на партиското раководство за да се разговара за одговорот на судската одлука, а беа најавени и протести.

Заменик-претседателот на пратеничката група на Републиканската народна партија, Али Махир Башарир, за „Ројтерс“ изјави дека пресудата е „обид за пуч изведен преку судството“ и „удар врз волјата на 86 милиони луѓе“. Тој рече дека оние што стојат зад тоа „ќе одговараат пред судовите“.

Пазарите паднаа поради новата политичка криза

Главниот индекс на Истанбулската берза падна за шест отсто како реакција на пресудата, што активираше привремен прекин на тргувањето на целиот пазар, додека паднаа и државните обврзници. Четворица трговци изјавија дека централната банка продала милијарди долари девизи за да ги ублажи последиците.

Во март минатата година, притворањето на Имамоглу предизвика распродажба на пазарите, ги зголеми инфлациските очекувања и привремено го прекина циклусот на намалување на каматните стапки. Инвеститорите велат дека и најновата политичка нестабилност ќе се следи поради слични ризици.

Одлуката на судот во Анкара ја поништи минатогодишната одлука на првостепен суд, според која случајот поврзан со конгресот на Републиканската народна партија од 2023 година немал основа.

Прокурдската партија ДЕМ, третата најголема партија во парламентот, ја нарече судската одлука „црна дамка“ врз турската демократија.

Повторно вратениот лидер на Републиканската народна партија, Киличдароглу, кој главно исчезна од јавноста по изборниот пораз пред три години, повика на смиреност и здрав разум и рече дека се надева оти Турција ќе има корист од тоа.

ВИДЕО | Турската полиција упадна во опозициска телевизија, уапсен директорот на вести