Франција и Германија повикуваат на нов процес на „структурирана постепена интеграција“ за земјите-кандидати за членство во ЕУ со земјите од Западен Балкан, пренесува Еуроњуз од Самитот во Тиват.

Иницијативата има за цел да им овозможи на кандидатите порано да добијат придобивки од поблиска интеграција во блокот, истовремено задржувајќи го постојниот пристап базиран на заслуги за пристапување.

Двете земји потпишаа заеднички документ во кој повикуваат на „нов импулс“ во процесот на проширување пред самитот ЕУ–Западен Балкан во петок во Тиват, Црна Гора, како и самитот ЕУ–Молдавија на 22 јуни.

„Проширувањето останува една од најатрактивните понуди и највлијателните политички инструменти што ги има Унијата. Но, политиката на проширување има потреба од нова динамика“, стои во документот, до кој дошол Еуроњуз.

Во одделно интервју за Еуроњуз, претседателот на Европскиот совет, Антонио Кошта, потврди дека документот ќе служи како основа за дискусиите на самитот.

„Ќе разговараме за предлог од Франција и Германија за поедноставување на процесот. Ова покажува вистинска волја од земјите-членки и кандидатите за постигнување на ова проширување“, рече тој.

Париз и Берлин тврдат дека претстојните самити се можност за оживување на процесот. Тие велат дека на кандидатите им се потребни дополнителни стимули покрај постојната рамка за пристапување.

„За таа цел, ние целиме кон нов, процесно ориентиран пристап кој ги намалува претерано формализираните пречки за меѓуфази и ја поедноставува сегашната методологија (т.е. со спојување на некои процедурни чекори)“, пишува во документот.

Предлогот би овозможил напредок во преговарачките поглавја секогаш кога тоа е препорачано од Европската комисија и едногласно одобрено од земјите-членки.

Целта е поголем фокус на суштината на реформите, наместо на процедурните чекори, додека политичките насоки на меѓувладините конференции би добиле поважна улога.

Документот исто така предлага развој на пред-пристапна стратегија изградена врз серија т.н. „градежни блокови“ прилагодени на секоја земја-кандидат, што би им овозможило постепен напредок кон интеграцијата во ЕУ и посилни стимули за реформи.

„Овие градежни блокови треба да се надоврзуваат на напредокот во процесот на пристапување и да бидат реверзибилни во случај на назадување на релевантната земја-кандидат во нејзиниот реформски процес и во однос на основните вредности и принципи на ЕУ“, се наведува во документот.

Во пракса, Франција и Германија замислуваат постепен пат на пристапување што нема да го замени полноправното членство, туку би ја забрзало интеграцијата преку наградување на напредокот.

Тие ја повикаа Европската комисија да го претвори концептот во конкретен предлог, вклучувајќи мерки како привилегиран пристап до единствениот пазар на ЕУ и статус на набљудувач во телата за одлучување на ЕУ, поврзани со суштински реформи.

Самитот ЕУ – Западен Балкан се одржува денеска и утре во Тиват.

Предвидено е Мерц на Самитот во Тиват да има билатерални средби со премиерот на Македонија, Христијан Мицковски и со претседателот на Црна Гора и на Србија, Јаков Милатовиќ и Александар Вучиќ.

Пет земји од ЕУ предлагаат модел „чекор по чекор“ за членство на земјите од Западен Балкан