Австрија по речиси шест години истраги добива прво обвинение со поврзаност со тероризам во рамки на контроверзната операција Луксор, една од најголемите безбедносни акции спроведени во земјата во последните години. Обвинението е поднесено против имам со египетско потекло, австриски државјанин, за кого обвинителството тврди дека ја поддржувал палестинската организација Хамас и ширел антисемитски пораки. Случајот повторно ја отвори дебатата за оправданоста на операцијата Луксор, која во 2020 година беше претставена како голем удар врз политичкиот ислам, но која долго време не донесе конкретни судски резултати. Додека властите нагласуваат дека истрагите конечно даваат резултати, критичарите потсетуваат на бројните затворени постапки и на сомнежите за прекршување на правата на осомничените.

Под лупа поради проповеди и наводна поддршка на Хамас

Обвинението е поднесено од Обвинителството во Грац, а судскиот процес ќе се одржи во Виена на 17 јуни. Според обвинителите, имамот јавно го величел теророт на Хамас и повикувал на извршување кривични дела. Покрај обвиненијата за поттикнување омраза и антисемитизам, против него се води постапка и за членство во криминална организација и терористичко здружение.

Станува збор за проповедник со египетско потекло кој најпрво дејствувал во Грац, а подоцна и во Виена. Тој е претседател на здружение кое и понатаму е регистрирано и активно во австрискиот регистар на здруженија. Според истражните органи, вниманието кон него значително се зголемило по извештај на Документацискиот центар за политички ислам.

Во обвинението се наведува и проповед одржана пред повеќе од една деценија во која имамот наводно изјавил дека во 2020 година ќе започне невидена ренесанса и дека до 2027 година Израел ќе исчезне од лицето на земјата преку дејствување на луѓе посветени на Бога. Истражителите сметаат дека ваквите пораки претставуваат поддршка на екстремистички идеи и поттикнување омраза кон Евреите.

Ова е прво обвинение со терористички елементи што произлегува од операцијата Луксор. Во ноември 2020 година речиси илјада полицајци учествуваа во координирани претреси на домови и простории поврзани со десетици лица и организации осомничени за врски со Муслиманското братство. Тогашниот министер за внатрешни работи Карл Нехамер акцијата ја претстави како историски удар против политичкиот ислам.

Контроверзна акција со ограничени резултати

И покрај големиот обем на операцијата, конкретните резултати останаа ограничени. Во изминатите години најголемиот дел од постапките беа затворени без обвиненија или беа префрлени на други надлежни институции. Според Обвинителството во Грац, во моментов остануваат отворени постапки против уште 13 осомничени лица, додека сите останати случаи се завршени или прекинати.

Критиките кон операцијата започнаа веднаш по спроведувањето на претресите. Дел од рациите беа извршени во домови на семејства со мали деца, а правни експерти предупредуваа дека сомнежите врз кои се темелеле акциите биле недоволно прецизни. Дополнителни контроверзии предизвика фактот што операцијата беше спроведена само една недела по џихадистичкиот напад во Виена, иако истрагите немале директна врска со тој терористички акт.

Професорката по кривично право Ингеборг Цербес, која го анализираше институционалниот неуспех поврзан со нападот во Виена, оцени дека во операцијата Луксор постоеле сериозни проблеми од аспект на владеењето на правото. Истражувачки новинари дополнително објавија информации дека швајцарската безбедносна компанија Алпс Сервисес наводно однапред знаела за планираната акција. Компанијата била поврзувана со кампања финансирана од Обединетите Арапски Емирати против лица осомничени за врски со Муслиманското братство.

Во центарот на вниманието се најде и истражувачот Лоренцо Видино, кој бил ангажиран како вештак во операцијата. Политикологот Фарид Хафез, кој исто така бил меѓу осомничените во рамки на Луксор, поднесе повеќемилионска тужба во САД против италијанскиот истражувач и експерт за политички ислам Лоренцо Видино, обвинувајќи го за нарушување на неговиот углед. Сепак, американскиот суд ја отфрли тужбата и во второстепената постапка. Така, додека првото обвинение од операцијата конечно стигнува пред суд, дебатата за нејзината оправданост и последици останува отворена и по речиси шест години.