Воената помош од Соединетите Американски Држави за Украина се намали за дури 99 проценти во 2025 година, оставајќи ги европските земји да ја пополнат празнината додека војната се приближува кон четвртата годишнина од руската инвазија, според извештај објавен вчера од Институтот Кил за светска економија, објавува „Киев индепендент“.

Според податоците собрани од „Украинскта поддршка“ на Институтот Кил, европската воена помош за Украина се зголемила за 67 проценти во 2025 година, додека хуманитарната и финансиската помош се зголемени за 59 проценти. Зголемувањето на европските средства овозможи целокупната поддршка за Украина да остане релативно стабилна и покрај наглиот пад на американската воена помош. Сепак, целокупната воена поддршка за Киев била за 13 проценти пониска од годишниот просек за периодот 2022-2024 година.

Драматичен пад на поддршката од САД

Драматичниот пад на воената поддршка од САД се совпаѓа со првата година од мандатот на претседателот Доналд Трамп. Од неговата инаугурација во јануари 2025 година, Трамп не одобри ниту еден нов пакет за одбранбена помош преку претседателскиот систем за помош ПДА (PDA), механизам што често го користел неговиот претходник Џо Бајден.

Наместо тоа, администрацијата на Трамп одлучи да продава оружје на Украина преку партнерите од НАТО, користејќи ја таканаречената листа на приоритетни барања за Украина ПУРЛ (PURL). Според извештајот, донаторите на НАТО купиле американско оружје во вредност од 3,7 милијарди евра (4,39 милијарди долари) за Киев во 2025 година. Овие купувања вклучувале високомобилни артилериски ракетни системи ХИМАРС  и батерии за воздушна одбрана „Патриот“.

Споделување на товарот во Европа

Европската Унија сега обезбедува најголем дел од финансиската и хуманитарната помош за Украина, додека помала група земји донатори обезбедува најголем дел од воената помош, според Институтот Кил.

„Растечките буџетски потреби на Украина сега во голема мера се покриени со заеми и грантови на ниво на ЕУ“, рече Кристоф Требеш, раководител на проектот „украинска поддршка за следење“.

Поради зголемената зависност на ЕУ од мултилатерална помош, поддршката за Украина се распределува поправедно во рамките на Унијата, во согласност со уделот на секоја земја членка во БДП. Сепак, ова се однесува само на финансиската помош. Воената помош сè уште зависи од билатералните донации на поединечните земји и гледаме многу помала распределба на товарот во оваа област.“

Германија и Обединетото Кралство обезбедија две третини од целата воена помош од Западна Европа за Украина во периодот 2022-2025 година, додека Северна Европа беше втор најголем донатор. Во исто време, помошта од земјите од Источна и Јужна Европа се намали. Воената помош од Источна Европа се намали од 17 проценти во 2022 година на само 2 проценти во 2025 година, додека одбранбената поддршка од Јужна Европа се намали од 7 на 3 проценти во истиот период.