На 4 јуни ширум светот се одбележува Меѓународниот ден на гушкање на мачките – ден посветен на едно од најомилените домашни миленици. Иако многу сопственици на мачки добро знаат дека нивните миленици не се секогаш расположени за гушкање, денот има за цел да ја потсети јавноста на важноста на врската меѓу луѓето и мачките, како и на потребата од грижа за бездомните животни.

Македонија нема официјална бројка, но проблемот е видлив на секој чекор

Во Македонија не постои официјален регистар или статистика што би покажала колку домашни мачки се чуваат како миленици. За разлика од кучињата, чие евидентирање е во одредена мера регулирано, мачките најчесто остануваат надвор од институционалните бази на податоци.

Сепак, организациите за заштита на животните со години предупредуваат дека бројот на бездомни мачки е значителен, особено во поголемите урбани средини.

Според информациите објавени од здружението „Мјау Паус“, организација која спасува, лекува и вдомува напуштени мачки во Македонија, секојдневно се згрижуваат животни пронајдени на улиците, меѓу кои има повредени, болни и напуштени мачиња. Од организацијата редовно апелираат за стерилизација како најефикасен начин за контрола на популацијата на бездомни мачки.

Активистите посочуваат дека во Скопје постојат десетици неформални колонии на улични мачки кои живеат во паркови, меѓу станбени згради, покрај кејот на Вардар и во старите градски населби. Голем дел од нив зависат исклучиво од хуманоста на граѓаните кои секојдневно им оставаат храна и вода.

Според здруженијата за заштита на животните, состојбата дополнително се усложнува во летниот период кога се зголемува бројот на напуштени домашни миленици. Неретко се случува луѓе да остават мачиња на улица, во паркови или пред ветеринарни амбуланти, што создава дополнителен притисок врз волонтерите и организациите кои располагаат со ограничени ресурси.

Дополнителен проблем претставува недоволниот број организирани програми за стерилизација и недостигот од засолништа специјализирани за мачки. Поради тоа, најголемиот товар паѓа врз граѓанските организации и индивидуалните активисти.

Скопје – град на улични мачки

Според објави и дискусии на локални форуми, бездомните мачки се честа појава во центарот на Скопје, околу парковите, кејот и старите населби. Може да се забележат во Дебар Маало, околу Градскиот парк, на Кејот, во Старата скопска чаршија, како и во бројни населби низ градот.

Во последните години на социјалните мрежи се формираа и неколку заедници преку кои граѓаните организираат вдомувања, собираат средства за лекување на повредени животни и споделуваат информации за изгубени или пронајдени мачки.

Активистите велат дека свеста кај граѓаните постепено расте, но дека сè уште има потреба од поголема институционална поддршка и едукација за одговорно сопствеништво.

И редакцијата на „Слободен печат“ има свои херојски приказни

Грижата за мачките не е непозната ниту во редакцијата на „Слободен печат“. Во изминатите години новинарите и вработените во редакцијата учествувале во спасување и вдомување на повеќе од десет улични мачиња, кои денес имаат безбеден дом и семејство.

Една од највпечатливите приказни се случи пред околу осум месеци, кога едно мало маче три дена било заглавено на покрив во тешко достапен дел. Изложено на студ, глад и опасност, животното не можело само да се симне.

По повикот за помош, во акцијата се вклучија вработените од ЈП „Улици и патишта“, кои со голема посветеност и професионалност успеаа безбедно да го спасат мачето. Благодарение на нивната брза реакција, малото животно доби втора шанса за живот. Приказната доби среќен крај кога колешката Александра Вуксановиќ одлучи да го вдоми спасеното маче и осум месеци подоцна, тоа и натаму живее во нејзиниот дом, каде што расте опкружено со грижа, љубов и внимание.

Најпознатите мачки во светот

Некои мачки одамна ја надминале улогата на домашни миленици и станале вистински светски ѕвезди.

Најпозната меѓу нив е Шупет, миленичката на легендарниот моден дизајнер Карл Лагерфелд. Белата бирманска мачка со сини очи со години живееше луксузен живот, патуваше со приватни авиони, имаше свои лични негуватели и се појавуваше во модни кампањи и списанија. По смртта на Лагерфелд во 2019 година, Шупет остана една од најпознатите мачки на планетата и симбол на живот во луксуз.

Веднаш зад неа по популарност е Грампи кет (Намуртената мачка), која стана интернет феномен поради својот препознатлив намуртен израз на лицето. Нејзините фотографии беа споделувани милиони пати низ светот, а нејзиниот лик се најде на книги, сувенири и телевизиски емисии.

Меѓу најпознатите миленици на славните личности се и мачките на Тејлор Свифт – Мередит Греј, Оливија Бенсон и Бенџамин Батон. Тие редовно се појавуваат на фотографиите и видеата на пејачката и имаат огромна армија обожаватели ширум светот.

Светска интернет-ѕвезда е и Нала, мачка која со години држи рекорди по бројот на следбеници на социјалните мрежи.

Зошто луѓето толку ги сакаат мачките?

Истражувањата покажуваат дека дружењето со мачки може позитивно да влијае врз психичкото и физичкото здравје на луѓето. Присуството на домашен миленик често помага во намалување на чувството на осаменост и стрес, а многу сопственици тврдат дека мачките им носат чувство на смиреност и удобност.

Токму затоа денешниот ден е потсетник дека љубовта кон животните не се покажува само преку гушкање, туку и преку одговорна грижа, вдомување и заштита на оние што немаат дом.

Што претставува Денот на гушкање на мачките?

Секоја година на 4 јуни се одбележува Денот на гушкање на мачките, кој на љубителите на овие животни им нуди совршена можност да поминат повеќе време со своите миленици. Сепак, во зависност од карактерот на мачката, гушкањето секогаш не е прифатлива опција. Како и кај повеќето животни, допирот е важен дел од комуникацијата, а тоа важи и за мачките.

Секој што има мачка знае дека вниманието кое таа ќе ви го подари често е вистинска привилегија. Некои мачки сакаат постојано да бидат покрај своите сопственици и редовно да се галат, додека други ја покажуваат својата наклонетост на посуптилен начин. Но едно е сигурно – секоја мачка има уникатен карактер.

Доколку вашата мачка не сака да биде гушкана, секогаш можете да ѝ покажете љубов со нежно галење или внимание. А оние кои немаат домашна мачка можат да посетат локално засолниште или да им помогнат на бездомните мачки во својата околина.

Пет придобивки од гушкањето и дружењето со мачките

– Дружењето со мачки може да помогне во намалување на чувството на депресија и осаменост.
– Гушкањето на мачката придонесува за смиреност и релаксација, што може позитивно да влијае врз здравјето на срцето.
– Предењето на мачките создава вибрации за кои некои истражувања покажуваат дека можат да помогнат во закрепнувањето на коските и мускулите.
– Луѓето кои спијат во близина на своите мачки често пријавуваат поквалитетен сон.
– Децата кои уште од најрана возраст растат во средина со мачки може да имаат помал ризик од развој на одредени алергии.

Раси на мачки кои сакаат внимание и галење

Меѓу расите кои важат за особено приврзани кон луѓето се:

– Рагдол – позната по мирниот темперамент и опуштеното однесување кога ќе биде земена во раце.
– Мејн Кун – една од најголемите раси на мачки, дружељубива и приврзана кон сопствениците.
– Хималајска мачка – мирна и нежна раса која сака близина со луѓето.
– Сијамска мачка – интелигентна, енергична и силно поврзана со своето семејство.
– Абисинска мачка – љубопитна, интелигентна и исклучително друштвена.