Партијата на Борисов победи на изборите во Бугарија, но „трудно“ формирањето на новата влада

Партијата ГЕРБ на Бојко Борисов победи на изборите во Бугарија/Фото: EPA-EFE/VASSIL DONEV

Седум партии влегоа во новиот парламент. ГЕРБ на Бојко Борисов победи на шестите предвремени парламентарни избори во Бугарија во последните 4 години

Централната изборна комисија на Бугарија (ЦИК) ги објави официјалните резултати од парламентарните избори според кои во 50. Народно собрание влегуваат 7 партии. Најголем процент гласови освои ГЕРБ-СДС – 24,70%, потоа ДПС – 17,07%, Продолжуваме со промените – Демократска Бугарија (ПП-ДБ) – 14,33%, „Преродба“ на ултра десничарот Костадин Костадинов – 13,78%, БСП – 7,06%, „Има таков народ“ – 5,96% и новоформираната партија „Величие“ – 4,65%.

Изборниот пад кај повеќето коалиции е јасно изразен, вклучително и кај победничката ГЕРБ, но највидлив е во ПП-ДБ. Според анкетите, околу 200.000 гласачи на ПП-ДБ од последните избори не излегле да гласаат, а третина гласале за други коалиции, а не за ПП-ДБ. Вкупниот одѕив на бугарските граѓани кои минатиот пат гласале за ГЕРБ е околу половина милион, т.е. повеќе од сто илјади поддржувачи на последните избори на ГЕРБ сега останале дома. Само 30 отсто од регистрираните гласачи го дадоа својот глас на предвремените парламентарни избори кои се шести во последните 4 години.

– Лидерот на ГЕРБ Бојко Борисов е во тешка ситуација да нема со кого да владее. И мора да се понижи. Во заднината на казната што ја доживеа политичката елита со овие избори, сите кои навиваат Борисов повторно да стане премиер ќе згрешат. Се очекуваше пораката од овие избори да биде дека Борисов се враќа. Пораката од овие избори е казна за политичката елита, категоричен е социологот Парван Симеонов, извршен директор на „Галуп интернешнал Балкан“.

– Ако партијата на Румен Радев се појави утре, активноста повторно ќе скокне. Активноста скока кога ќе се појави некој нов и голем, истакна Симеонов за БНР.

Според него, може да испадне дека Радев е неопходниот тампон против целосната радикализација.

– Сè што е протестно или националистичко е во подем или барем стабилно. Почнува да се појавува повеќе лево, показнено, пободливо, поисточно. Ова е и „Преродба“, ова е Григорова, ова е и „Величие“, „Меч“. Костадинов проби една патека по која поминуваат и другите луѓе. На крајот по неа ќе дојде и самиот Радев и едноставно да земе сè, коментира Симеонов за БНР.

Политикологот Теодор Славев во интервју за „Медиапул“ е дециден дека опциите на Борисов во моментов се ограничени само на една.

– Тоа е коалиција со ДПС и привлекување на трет партнер. „Има таков народ“ изгледаат најфлексибилни во овој поглед, но тука има и многу конвенции. Само пред две години бугарскиот народ на изборите го рангираше ИТН на прво место за да го собори Борисов, а сега е на прагот да влезе во улога на обично маче на ГЕРБ и ДПС. Ако го направат ова, ќе се соочат со многу посилен пад на изборната поддршка од ПП-ДБ, бидејќи ИТН е деловен проект, а не партија која собира луѓе со заеднички вредности и интереси. Пред тоа, сепак, првата работа на Борисов ќе биде да апелира до ПП-ДБ да ја обнови администрацијата, анализира Славев.

Првиот мандат оди кај ГЕРБ. Клучно е важно како ќе постапи ГЕРБ и каков кандидат за премиер ќе даде, рече Светослав Малинов.

„Ако Борисов биде кандидат за премиер – или ИТН мора да си ја избрише целата своја скромна политичка биографија, или ќе има неуспех и ќе одиме на предвремени избори“.

Според него, ПП-ДБ треба да оди во опозиција.

– Тие треба да бидат лидери на опозицијата, да обезбедат вистинска контрола врз власта, да обезбедат „заштита“ на бугарските пари и зачувување на одреден геополитички курс. Гласачите на ПП-ДБ им дадоа сигнал дека не сакаат да учествува во коалиција со ГЕРБ, категоричен е Малинов зошто во изминатиот бугарски парламент изчезнала опозицијата.

„Таа се стопи, нејзината улога некогаш ја играше претседателот, некогаш самиот Борисов, смета Малинов.

„Величие“ стартуваше од нула и влезе во Народното собрание

Најголемо изненадување е влезот на новоформираната партија „Величие“ која успеа да влезе во парламентот со освоени над 4 проценти од гласовите, а според анкетите на Галуп, нивни гласачи се вработени лица со високо и вишо образование, на возраст од 31 до 60 години, кои претходно гласале за „Преродба“, „Продолжување на промените – Демократска Бугарија“ (ПП-ДБ) или друга партија.

– Нивниот настап е преекспониран од слабиот одѕив на гласачите. За влез во парламентот се доволни 70-80 илјади гласови, што е еднакво на гостите на неколку поголеми свадби. Меѓутоа, изненаден сум што таквите забави дојдоа толку доцна во Бугарија. Нивната реторика и начин на работа е copy-paste на она што го прави движењето MАГА во САД (Make America Great Again, движењето на Доналд Трамп – н.з.). Целата нивна кампања се одвива преку социјалните мрежи. Сервираа некоја мешавина од теологија, бог е сериозно замешан, има заговор, лесни објаснувања за светот… Ги распалуваат младите за политика на многу развратен начин. Овие луѓе шират паника, но тврдат дека не сакаат да го кренат системот во воздух, туку да го стабилизираат, вели политикологот Теодор Славев.

– Во изборната ноќ на 9 јуни, многумина беа изненадени што во парламентот влезе седма партија – „Величие“, која ја немаше во сите социолошки прогнози. Оваа партија е политичко лице на добро подмачкана парична машина околу атракцијата „Историски парк“, создадена од финансиерот Ивелин Михаилов и која постои зад фасадата на култот изграден околу лесно сварливите конспиративни клишеа и идеи, плус паравоена организација. Досега речиси никој не обрнуваше внимание на нивната енклава во општина Ветрино до која државата ниту има дофат ниту пристап. Или не сака да има. Како и специјалните служби и обвинителството, кои очигледно претпочитаат да не обрнуваат внимание на сигналите дека „Историскиот парк“ функционира како понзи шема, пишува Медиапул.

Нејзината стратегија е едноставна и ефикасна – се поистоветува со обичните луѓе (по правило, онеправдани и незадоволни), како нивен непријател ја посочува постоечката политичка и бизнис елита. Но, освен објаснување и утеха, им нуди менторска помош и насоки за она што сите го сакаат – да се збогатат и да живеат добро во сопствената земја. Ако не во целата земја, тогаш барем во една од нејзините енклави со кои управува групата.

Партијата печати 9 бесплатни весници кои го делат истото име и брендирање, но нудат локална содржина во комбинација со централната пропаганда на групата.

Некои од весниците почнаа да излегуваат во предизборната кампања.

Оставки во најава

Веднаш по изборите, поради лошиот изборен резултат се најавија и првите оставки на партиските лидери. Имено, Христо Иванов, лидер на партијата „Да, Бугарија“ која и на овие избори одеше во коалицијата со ДБ и ПП најави оставка од лидерската позиција, а дециден беше дека нема да го задржи и пратеничкото место.

Засега другите лидери на ПП-ДБ – копретседателите на ПП, Кирил Петков и Асен Василев, како и копретседателот на ДБ и лидер на ДСБ Атанас Атанасов, не соопштија дали имаат намера да следете ги неговите постапки.

Сојузот меѓу ДБ и ПП е факт од 2023 година, кога стана втора политичка сила и освои 24,56 отсто од гласовите. Пред тоа двете формации се појавија во два гласа одделно. Првите беа во ноември 2021 година, кога ПП имаше 25,67 отсто поддршка и стана прва политичка сила, а ДБ имаше 6,37 отсто. Вторите беа во октомври 2022 година. Потоа ПП остана втора по ГЕРБ со 20,20%, а ДБ имаше 7,45%.

Младинскиот сојуз на БСП која освои помалку гласови од „Преродба“ побара оставка од лидерката на партијата Корнелија Нинова поради лошите резултати на социјалистите на изборите „2 во 1“ одржани во неделата – за пратеници и европратеници.

„Резултатот на БСП е катастрофален. Ова не може да продолжи вака “, рече Габриел Валков, кој е претседател на Националниот совет на млади БСП.

– Од 2017 година загуби 800.000 гласови за поддршка на БСП. Според нас, ова не може повеќе да продолжи. Околу 140.000 гласови е дното и одговорноста секогаш ја преземаат претседателите, додаде тој.

 

Почитуван читателу,

Нашиот пристап до веб содржините е бесплатен, затоа што веруваме во еднаквост при информирањето, без оглед дали некој може да плати или не. Затоа, за да продолжиме со нашата работа, бараме поддршка од нашата заедница на читатели со финансиско поддржување на Слободен печат. Станете член на Слободен печат за да ги помогнете капацитетите кои ќе ни овозможат долгорочна и квалитетна испорака на информации и ЗАЕДНО да обезбедиме слободен и независен глас кој ќе биде СЕКОГАШ НА СТРАНАТА НА НАРОДОТ.

ПОДДРЖЕТЕ ГО СЛОБОДЕН ПЕЧАТ.
СО ПОЧЕТНА СУМА ОД 60 ДЕНАРИ

Видео на денот