
Од пченка до млеко: Зошто нивото на афлатоксин во Србија е пет пати поголемо отколку во ЕУ?
До крајот на 2026 година Србија планира да го намали дозволеното ниво на афлатоксин во млекото на европско ниво од 0,05 микрограми по килограм, што со се почестите суши и состојбата во домашното земјоделство звучи како тешка задача. Афлатоксинот го привлече вниманието на српската јавност пред нешто повеќе од една деценија, кога настана паника поради неговото високо ниво во млеко. Оттогаш до денес речиси редовно се расправа за тоа колкава количина не е штетна за грлото на луѓето и колкава е дозволената количина на афлатоксин во млекото, а колкава треба да биде, анализира Данас.
Препорачано
Министерството за земјоделство во последните години ги „заканува“ земјоделците со намалување на дозволената граница. Имено, во Србија сегашната дозволена граница на афлатоксин во млекото е 0,25 микрограми на килограм. Иако од први декември минатата година требаше да се намали дозволената концентрација на афлатоксин, според правилникот што го донесе Министерството за земјоделство во август, на крајот дозволената концентрација на афлатоксин остана на истото ниво. Една од главните причини зошто државата сака да го намали нивото на афлатоксинот е да го изедначи со дозволеното во Европската унија (ЕУ), кое е 0,05 микрограми. Дозволената количина на афлатоксин значително се разликува во различни земји во светот, па така дозволеното ниво во Русија, Америка или Кина е 0,5 микрограми, што е 10 пати повеќе отколку во ЕУ.
Бидејќи наглото намалување на дозволената граница на афлатоксинот во млекото би ја загрозило работата на домашните производители, државата го одложила воведувањето на оваа мерка, но не се откажала од неа, потврдија од Министерството за земјоделство. Експертите потсетува дека до пред 20 или 30 години воопшто немаше афлатоксин, но бидејќи се случуваше затоплување и климатски промени, временските услови беа поволни за негов развој.