
Европа го презема приматот: Вол Стрит во сенка на старата економија
Во првата половина на 2025 година, инвеститорите го пренасочија фокусот од нестабилниот Вол Стрит кон посигурните европски пазари, пред сe поради непредвидливата политика на претседателот Трамп. Европа, поткрепена со силен германски инвестициски пакет и стабилни јавни финансии, бележи подем, додека САД се соочуваат со ризици, и покрај доминацијата на технолошките гиганти. Очекувањата за остатокот од годината се умерено позитивни, со предност на Европа.
Од почетокот на 2025 година, инвеститорите ширум светот го свртеа вниманието од Њујорк кон Европа. По десетлетие доминација на американските финансиски пазари, првите шест месеци од оваа година покажаа нова реалност ,европските берзи се во подем, додека Вол Стрит се соочува со значителни предизвици.
Препорачано
Главната причина за оваа пресвртница е политиката на американскиот претседател Доналд Трамп. Неговите чести, често непредвидливи изјави и мерки, особено во надворешната трговија и во монетарната политика, предизвикаа значителна нестабилност на финансиските пазари.
Американскиот долар ослабна, а акциите и обврзниците бележеа нестабилни движења. Сепак, како што истакнуваат аналитичарите, најмногу профитираа европските пазари, кои покажаа зрелост и стабилност во однос на американските.
Геролд Пермозер, главен инвестиционен стратег во австриската компанија Erste Asset Management, смета дека овој тренд ќе продолжи и во второто полугодие, иако со нешто помал интензитет. Клучните фактори за оптимизмот во Европа се подобрувањето на потрошувачката, ниските каматни стапки и масивниот германски инвестициски пакет вреден 500 милијарди евра oдобрен во март 2025 година, кој има за цел да ја трансформира економијата преку масовни вложувања во инфраструктура, одбрана и климатски проекти. Прашање е само со каква брзина Германија ќе ги претвори овие средства во конкретни резултати, додава Пермозер.
Историски гледано, Европа со години беше во сенка на САД , пред сe поради должничката криза во еврозоната, ниската продуктивност и строгиот режим на штедење. Но, Пермозер верува дека времињата се менуваат. Европските држави, вели тој, излегоа посилни од кризата, со посолидни јавни финансии и посигурен банкарски сектор, за разлика од американскиот, кој сe уште носи значителни ризици.
Сепак, Америка сe уште има силна карта во ракавот – технолошкиот сектор. Компаниите како Apple, Amazon, Google , Meta, Microsoft, Nvidia и Tesla,познати како „Величествената седморка“и понатаму се носители на иновацијата и пазарната капитализација. Но и тука се забележува промена, додека Meta доби речиси 25% вредност во првата половина на годината, Tesla загуби над 25%. Овие разлики, според Пермозер, се должат на различниот отпор на компаниите на геополитичките трговски тензии и на новите царински режими.
Што се однесува до трговската политика на Трамп, Пермозер не очекува ниту целосно спроведување на најавените реципроцитетни царини, ниту пак големи трговски договори во блиска иднина. “Такви преговори бараат години”, објаснува тој, и додава дека пазарите веќе речиси и не реагираат на нови најави за тарифи. Важно е и тоа што слабеењето на американскиот долар може дополнително да ја засили атрактивноста на инвестициите во евра.
За втората половина на годината, експертите очекуваат умерено позитивен развој и на американските и на европските пазари, со тоа што Европа и натаму би можела да го води темпото. Инвеститорите се охрабруваат да ги разгледаат и обврзниците во евра, како и златото, кое по серијата рекорди моментално бележи кратка пауза, но останува стабилна вредносна алтернатива.