Михаил Горбачов / Фото: Профимедиа

Фрањо Грегуриќ: На мое барање Горбачов спречи масовни воздушни напади на ЈНА врз Хрватска во 1991 година

Поранешниот премиер на Хрватска и економски лобист Фрањо Грегуриќ рече дека за време на неговиот мандат како премиер на Хрватска во периодот од јули 1991 година до август 1992 година, тој имал „информации дека ЈНА подготвува масовни воздушни напади врз Загреб и дека во октомври 1991 г. му се обрати на Михаил Горбачов“, политичкиот лидер на Советскиот сојуз.

„Плановите за напад на Хрватска постоеја за военото раководство на Југославија. Генералот Антон Тус даде специјална изјава за тоа, одбивајќи да прифати планови за напад на воздухопловните сили на ЈНА врз Хрватска. Ден после тоа, Тус беше отстранет од позицијата командант на воздухопловните сили, се повлече и дојде во Хрватска. Беше прашање на денови кога военото раководство на Југославија ќе донесе одлука, со или без одобрение од тогашното претседателство на СФРЈ, да започне напад“, рече Грегуриќ во интервју за Вечерњи лист.

Грегуриќ истакна дека ЈНА тогаш „ја ракетираше Банска двора со два авиона на 7 октомври 1991 година, на денот на мораториумот за одлуките на хрватскиот парламент за прогласување независност“.

„Во тоа време во Бански двори беа Фрањо Тушман, Стипе Месиќ, Анте Марковиќ и Жарко Домљан, кои случајно се најдоа во задниот дел на зградата и со тоа ја спасија смртта. Истиот ден, на две седници – наутро пред ракетите и навечер во 20 часот – Владата го заврши материјалот за утрешната седница на хрватскиот парламент со предлог одлука за отцепување од СФРЈ“, рече Грегуриќ.

„По ракетирањето, го информирав претседателот дека имам намера да ја повикам Москва, претседателот Горбачов, ако успеам, бидејќи само Русија може да го одврати военото раководство на ЈНА од понатамошно бомбардирање и генерален напад врз Хрватска. Врската беше воспоставена преку генералниот конзул и преку Виена го пренесов барањето на Горбачов да го искористи своето влијание за да спречи воени дејствија“, додаде тој.

Како што нагласи Грегуриќ, истата вечер, во 23.45 часот, Горбачов испратил писмо до раководството во Белград.

„Има информации за подготовка на напади врз големи индустриски капацитети и центри, како и врз главниот град на Хрватска, градот Загреб. Таквата ескалација на воените дејствија би довела до големи човечки жртви, огромна материјална штета и веројатно непроценливи последици што би довеле до ширење на кризата во Југославија и во странство и би имала штетно влијание врз можноста за помирување и би предизвикала негативна реакција во светот. Во ова тешко време, советското раководство ги повикува југословенското раководство и врховниот командант на ЈНА да покажат максимална одговорност и трезвеност за да се избегне ескалација, но непосреден прекин на воените активности и безусловно почитување на договорот за прекин на огнот“, – напиша Горбачов во писмо, според зборовите на Грегуриќ.

Тој посочи дека биле информирани за содржината на писмото околу два часот по полноќ.

„Од контактите со руската страна знаеме дека писмото е координирано во консултациите со САД и Европската заедница“, рече Грегуриќ.

Почитуван читателу,

Нашиот пристап до веб содржините е бесплатен, затоа што веруваме во еднаквост при информирањето, без оглед дали некој може да плати или не. Затоа, за да продолжиме со нашата работа, бараме поддршка од нашата заедница на читатели со финансиско поддржување на Слободен печат. Станете член на Слободен печат за да ги помогнете капацитетите кои ќе ни овозможат долгорочна и квалитетна испорака на информации и ЗАЕДНО да обезбедиме слободен и независен глас кој ќе биде СЕКОГАШ НА СТРАНАТА НА НАРОДОТ.

ПОДДРЖЕТЕ ГО СЛОБОДЕН ПЕЧАТ.
СО ПОЧЕТНА СУМА ОД 100 ДЕНАРИ

Видео на денот