Последната епидемија во Југославија: Мистериозната Вариола вера

Веројатно е дека повеќето од нас кога ќе ги слушнат зборовите „вариола вера“ помислуваат на големиот југословенски филм од 1982 година или како што критичарите жанровски го нарекуваат, „филмот на катастрофата“, снимен десет години по епидемијата на вариола вера.

А како изгледаше епидемијата на големите сипаници во Југославија, од која починаа 40, а беа заболени 184 луѓе.

Првиот пат сомнежот дека се работи за страшна зараза бил на 14 март 1972 година, кога е откриен првиот пациент во селото Дамјан во близина на Ѓаковица. Наводно, на почетокот на таа година муслиманскиот аџија од Призрен, Ибрахим Хоти, по враќањето од аџилак го донесол вирусот во Југославија. Во групата од 24 аџии, Хоти престојувал пет дена во Ирак, посетувајќи свети места на дервишите како што се Карбала, Наџаф и Багдат, места каде што во тоа време биле забележани случаи со големи сипаници.

Прочитајте и...  Тажна вест: Почина Златко Портнер, членот на легендарната ракометна генерација на Југославија

Во родното село Дамјан, од аџилак го пречекале роднините, соседите и пријателите за да му честитаат. Се чувствувал омалаксано и уморно, но сето тоа го препишал на повеќедневното патување со автобус. Добил треска и осип, но набрзо закрепнал. Тој ја преживеал вариола вера, но заразата почнала да се шири.

Imdb

За брзо време епидемијата ги зафатила и Нови Пазар, Чачак, Белград. Најтешко било на Косово, затоа што таму починале девет бебиња. Во Чачак починале три медицински сестри, од вкупно шест медицински работници, колку што заболеле во тој град.

Првата жртва од големи сипаници бил Латиф Мумџиќ, од село во близина на Тутин, а го негувала медицинската сестра Душица Спасиќ. Медицинската сестра Спасиќ не била вакцинирана, и починала две недели по Латиф.

„Штом во институтот „Торлак“ откривме дека станува збор за вирусот вариоала вера, моја задача беше да организирам вакцинирање на сите медицински работници кои биле или ќе дојдат во допир со заразените. Тоа беше околу 15 март 1972 година. Имав мали количини од вакцината, благодарение на Имунолошкиот завод во Хрватска, кој во тоа време произведуваше вакцини против големи сипаници”, во 2017 година се присети примариус д-р Радмило Петровиќ, бивш епидемиолог во институтот „Торлак“.

Прочитајте и...  Децата во Кина не знаат што се табла и креда: Погледнете ја напредната технологија во училиштата! (ВИДЕО)

Власта итно прогласи вонредна состојба, во државата се воведе карантин и побараа помош од Светската здравствена организација.

Старите жители на Белград сè уште ги памтат страшните слики на луѓето кои со денови биле затворени во карантин, затоа што не можеле да бидат вакцинирани, а меѓу нив најмногу имало бремени жени. Болниците кои биле прогласени за карантин, биле заградени со жица, а прозорците затворени со решетки. На оние, кои биле во нив, им бил забранет секаков контакт со другите луѓе.

Граѓаните научиле нешто што и денес е главно упатство за борба против вирусите.

„Се научи многу за хигиената, дека мора да се води сметка“, вели Јелена Мијовиќ.

Впечатлива беше дисциплината. Луѓето стрпливо чекаа во ред, доаѓаа да се вакцинираат свесни за сериозноста на ситуацијата. Ние имавме заштитни маски, бевме сигурни дека се владее со ситуацијата и дека тука грешки нема. Околу нас сè упатуваше дека системот е многу уреден бидејќи се знаеше кој, кога и каде може да биде вакциниран, како се следи успехот на вакцината, на кому и како му е ограничено движењето“, се присетуваат сведоците.

Прочитајте и...  Вечерва јубилеен концерт на „Синтезис“ на плоштадот „Мајка Тереза“

Со заминувањето на последниот човек од карантинот, на 19 мај 1972 година, епидемијата официјално била запрена.

Две години подоцна, Светската здравствена организација прогласила уништување на вирусот вариола вера.

flickr.com

 

 

Прочитај повеќе

Посветете се на менталното здравје: Физички симптоми кои ги предизвикува осаменоста

Слободен Печат

Доста е, ми треба мир: Пејачката Анабела се повлекува од музиката и јавниот живот!

Васко Спасоски

Легендарната Софија Лорен по 11 години се враќа на филмското платно!

Слободен Печат

Покрај тоа што кажува добри вицеви, Сашко Коцев знае да биде и романтичен: Актерот со фотка од него и сорпугата Смиљана ја одбележа годишницата од бракот! (ФОТО)

Васко Спасоски

Пиел по 50 кафиња на ден: Најчудните навики на познатите писатели!

Слободен Печат

Стручњаците предупредуваат: Сонот е пресуден за здравјето на мозокот!

Слободен Печат

Остави Коментар

Прочитај повеќе

Цеца Ражнатовиќ денеска беше на судење со Јелена Карлеуша со чанта од 2.300 евра! (ФОТО)

Васко Спасоски

Дали се сеќавате на футуристичкото семејство „The Jetsons“? Првата анимирана серија во боја на тв-мрежата ABC (ВИДЕО)

Слободен Печат

Пејачката Сара Мејс позира во интересен фустан со висок шлиц (ФОТО)

Васко Спасоски

Овие 4 работи кои ги имате во вашиот плакар, треба редовно да ги менувате за да го заштитите здравјето!

Слободен Печат

Сицилија дава по 3.000 евра за младенците што ќе се венчаат на островот

Слободен печат

Ја премина Селма Хајек и стана најбогатата француска снаа: Нејзиниот прв сопруг морал на рехабилитација по разводот

Слободен печат